KIO/UZP 90/09
Krajowa Izba Odwoławcza
Zadaj pytanie o treść tego orzeczenia w PrawoAI.
Powołane przepisy
- Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 20 listopada 2007 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 223 poz. 1655 - art. 7, art. 7 ust. 2, art. 8, art. 8 ust. 1, art. 116, art. 116 ust. 1, art. 179, art. 179 ust. 1, art. 194, art. 195)
Treść orzeczenia
Sygn. akt KIO/UZP 90 /09
WYROK
z dnia 2 lutego 2009 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Renata Tubisz
Członkowie: Barbara Bettman
Marzena Ordysińska
Protokolant: Jadwiga Ząbek
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2009 r. w Warszawie odwołania
wniesionego przez Marka Rytycha prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą
Marek Rytych Architekt Al. Niepodległości 214/16, 00-608 Warszawa od rozstrzygnięcia
przez zamawiającego Miasto Katowice Urząd Miasta Katowice ul. Młyńska 4,
40-098 Katowice protestu z dnia 23 grudnia 2008 r.
przy udziale XXX zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie
odwołującego się oraz XXX - po stronie zamawiającego*.
orzeka:
1. Oddala odwołanie.
2. Kosztami postępowania obciąża Marka Rytycha prowadzącego działalność
gospodarczą pod nazwą Marek Rytych Architekt Al. Niepodległości 214/16, 00-608
Warszawa i nakazuje:
1) zaliczyć na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych koszty w wysokości
4 574 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące pięćset siedemdziesiąt cztery złote zero
groszy) z kwoty wpisu uiszczonego przez Marka Rytycha prowadzącego
działalność gospodarczą pod nazwą Marek Rytych Architekt
Al. Niepodległości 214/16, 00-608 Warszawa;
2) dokonać wpłaty kwoty XXX (słownie: XXX) przez XXX na rzecz XXX
stanowiącej uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu wpisu od
odwołania, oraz wynagrodzenia pełnomocnika;
3) dokonać wpłaty kwoty XXX (słownie: XXX) przez XXX na rzecz Urzędu
Zamówień Publicznych na rachunek dochodów własnych UZP;
4) dokonać zwrotu kwoty 10 426 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy czterysta
dwadzieścia sześć złotych zero groszy) z rachunku dochodów własnych
Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz Marka Rytycha prowadzącego
działalność gospodarczą pod nazwą Marek Rytych Architekt
Al. Niepodległości 214/16, 00-608 Warszawa.
U z a s a d n i e n i e
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Wspólnot
Europejskich w dniu 01.08.2008r. pod poz. 2008/S 148 -199137
Postępowanie dotyczy Międzynarodowego Konkursu na opracowanie koncepcji
urbanistyczno - architektonicznej nowej siedziby Narodowej Orkiestry Symfonicznej
Polskiego Radia w Katowicach zwanego dalej “Konkursem”.
Zamawiającym jest Miasto Katowice Urząd Miasta Katowice, ul. Młyńska 4, 40-098 Katowice
zwany dalej “Zamawiającym”.
Odwołującym jest Marek Rytych prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "Marek
Rytych Architekt" z siedzibą w Warszawie przy Al. Niepodległości 214/16, 00-608 Warszawa
zwany dalej “Odwołującym”.
Odwołanie do Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych zostało złożone w dniu 19.01.2009r.
pismem z dnia 18 stycznia 2009 roku.
Odwołujący na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. Prawo zamówień publicznych
(j.t. Dz.U. 2007 nr 223, poz.1655, zm. Dz.U.2008r. Nr 171 poz.1058) zwanej dalej “ustawą”
wniósł odwołanie od rozstrzygnięcia protestu złożonego w dniu 23 i 27 grudnia 2008r.,
zarzucając Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów ustawy:
1. art. 116 ust.1 oraz art. 179 ustawy w związku z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 4 września
2008 roku o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych
ustaw poprzez przyjęcie, iż Odwołujący nie może podważyć werdyktu Sądu
Konkursowego,
2. art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 1 i art. 116 ust. 1 ustawy poprzez przyjęcie, iż postępowanie
konkursowe było przeprowadzone z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji,
równego traktowania wykonawców oraz zgodnie z regulaminem konkursu.
Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie powyżej przywołanych przepisów ustawy
oraz postanowień 1.2. Rozdziału II, 2.1.,1.1.Rozdziału VII Regulaminu Konkursu na
opracowanie koncepcji urbanistyczno - architektonicznej nowej siedziby Narodowej
Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach zwanego dalej “Regulaminem” przy
czynności Zamawiającego, polegającej na przyznaniu I nagrody przez Sąd konkursowy
pracy wykonanej przez KONIOR STUDIO Tomasz Konior z Katowic zwanego dalej
“uczestnikiem wybranym”.
Z uwagi na powyższe Odwołujący wniósł o:
1. uwzględnienie żądań Odwołującego w całości i w związku z tym unieważnienie
przeprowadzonego postępowania konkursowego,
2. zasądzenie od Zamawiającego kosztów wpisu oraz kosztów wynagrodzenia
pełnomocnika w niniejszej sprawie, według rachunku, który zostanie złożony do akt
na wyznaczonej rozprawie.
W uzasadnieniu odwołania przedstawił następującą argumentację formalno-prawną.
W pierwszej kolejności wskazał, iż nowelizacja ustawy z dnia 4 września 2008 roku
wykreśliła z ustawy ówczesny art. 179 ust. 1 b o następującej treści: "Środki ochrony prawnej
nie przysługują wobec rozstrzygnięcia sądu konkursowego w zakresie oceny prac
konkursowych oraz wyboru najlepszych prac konkursowych." Ponadto, z treści art. 4 ust. 2
nowelizacji ustawy z dnia 4 września 2008 roku wynika, iż do protestów wnoszonych od dnia
wejścia w życie niniejszej ustawy (co nastąpiło zresztą w dniu 24 października 2008 roku)
oraz do wnoszonych w ich następstwie odwołań i skarg, stosuje się przepisy działu VI
ustawy w obecnym brzmieniu. Skoro z treści prawa zamówień publicznych w obecnym
kształcie art. 179 ust. 1b został usunięty, to jest oczywiste, iż w obecnym stanie prawnym
możliwe jest złożenie środków ochrony prawnej od rozstrzygnięcia Sądu Konkursowego w
zakresie oceny prac konkursowych oraz wyboru najlepszych prac konkursowych, co też
zostało uczynione przez Odwołującego w proteście z dnia 23 grudnia 2008 roku.
Przepis art. 4.2 Regulaminu Konkursu stanowiącego, że "wskazane, w pkt 4.1. środki
ochrony prawnej nie przysługują wobec rozstrzygnięcia Sądu konkursowego w zakresie
oceny prac konkursowych oraz wyboru najlepszej pracy konkursowej", jest obecnie w
oczywisty sposób niezgodny z obowiązującymi przepisami prawa zamówień publicznych i
Zamawiający nie może skutecznie powoływać się na jego treść.
Przedmiotowe zapisy regulaminu konkursu mają charakter wtórny w stosunku do ustawy
prawo zamówień publicznych.
Rozstrzygnięcie przedmiotowego protestu dokonane przez Zamawiającego stanowi więc
ograniczenie prawa Odwołującego do korzystania z środków ochrony prawnej i jest niegodne
z przepisami prawa zamówień publicznych.
Należy także podkreślić, iż art. 179 ust. 1 prawa zamówień publicznych stanowi, że środki
ochrony prawnej przysługują wykonawcom i uczestnikom konkursu, a także innym osobom,
jeżeli ich interes prawny w uzyskaniu zamówienia doznał lub może doznać uszczerbku w
wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów ustawy.
W niniejszym stanie faktycznym, gdyby nie doszło do opisanych w proteście z dnia 23
grudnia 2008 roku naruszeń, zaniedbań i błędów w przeprowadzeniu postępowania
konkursowego oraz w procedurze formułowania ocen, Odwołujący mógłby wygrać niniejszy
konkurs.
Interes prawny Odwołującego doznał więc istotnego uszczerbku w wyniku naruszenia
przepisów ustawy oraz Regulaminu Konkursu przez Zamawiającego.
Wreszcie, należy wskazać, iż Zamawiający, niesłusznie oddalając złożony przez
Odwołującego protest, nie dokonał merytorycznego rozpoznania jego treści. W związku z
tym, istnieje konieczność ponownego przytoczenia argumentów Odwołującego w niniejszej
sprawie.
Bowiem praca wyłoniona jako zwycięska nie spełnia wymogów regulaminowych, zaś
działanie Sądu Konkursowego w tym przedmiocie jest sprzeczne z prawem.
W opinii Odwołującego Sąd konkursowy, przeprowadzając przedmiotową czynność, dokonał
rażącego naruszenia nie tylko postanowień Regulaminu, ale także przepisów ustawy.
W pierwszej kolejności Odwołujący podniósł, iż w uzasadnieniu przyznania I nagrody Sąd
Konkursowy wskazał co następuje: ,,Dostrzegając zalety pracy nagrodzonej I nagrodą, sąd
konkursowy zauważa równocześnie potrzebę poprawy zaprezentowanych w projekcie
konkursowym elewacji budynku. Zdaniem sądu należy je przeprojektować tak, aby nowa
siedziba NOSPR uzyskała swoisty, indywidualny wyraz architektoniczny, bardziej
odpowiadający charakterowi i znaczeniu tej Orkiestry dla kultury narodowej".
W ocenie Odwołującego z powyższego jednoznacznie wynika, iż praca, która została
wyłoniona jako zwycięska, nie spełnia wymogów nałożonych na uczestnika konkursu, o
których mowa w postanowieniu 1.2 Rozdziału II Regulaminu, gdyż obiekt dla jej realizacji
wymaga przebudowy. Zgodnie bowiem z przywołanym zapisem Regulaminu "Celem
konkursu jest uzyskanie najlepszej pod względem architektonicznym, urbanistycznym,
funkcjonalnym, realizacyjnym, ekonomicznym i eksploatacyjnym koncepcji nowej siedziby
Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach". Nagrodzona praca winna
zatem spełniać określone powyżej wymogi.
W ocenie Odwołującego z informacji Sądu Konkursowego wynika, iż przebudowa ma mieć
charakter nie tyle funkcjonalny, umożliwiający wdrożenie w życie nagrodzonej pracy, ale, w
świetle wymogów regulaminowych, charakter podstawowy. W wyniku dokonanej przebudowy
siedziba NOSPR miałaby uzyskać "swoisty, indywidualny wyraz architektoniczny, bardziej
odpowiadający charakterowi i znaczeniu tej Orkiestry dla kultury". Podsumowując powyższy
zarzut Odwołujący stwierdza, że takie rozwiązanie jest dowodem tego, że nagrodzony
projekt nie spełnia regulaminowych założeń. Gdyby bowiem było inaczej, nie potrzeba by
było dokonywać jakiejkolwiek przebudowy siedziby NOSPR, a jeżeli już przebudowa byłaby
konieczna do zrealizowania tej inwestycji, zmiana dotyczyłaby aspektów funkcjonalnych, nie
zaś kwestii dotyczących wyrazu architektonicznego. Proponowana zmiana ma charakter
podstawowy i pierwotny wobec projektu architektonicznego. Opinia Sądu Konkursowego,
zgodnie z którą, by móc zrealizować zwycięski projekt zgodnie z zapisem 1.2 Rozdziału II
Regulaminu należy przebudować elewację budynku, przesądza w sposób oczywisty o
niezgodności zwycięskiego projektu z wymogami regulaminowymi.
W uzasadnieniu odwołania podniesiono dalej, że Sąd Konkursowy, uzasadniając przyznanie
I nagrody zwycięzcy wskazał, iż “Kształt sali umożliwia także jej elastyczne wykorzystanie do
innych celów.” Otóż zauważyć należy, że zgodnie z treścią załącznika nr 8 do Regulaminu:
Program funkcjonalno-użytkowy nowej siedziby NOSPR głównym przeznaczeniem sali jest
organizowanie w niej koncertów oraz nagrywanie materiałów muzycznych. Jedyną zmienną
w tym przedmiocie zgodnie z treścią punktu 13 załącznika nr 8 do Regulaminu jest zmienna
akustyka, przy zachowaniu podstawowej funkcji sali. Wymóg ten zgodnie z Regulaminem
zostanie spełniony przez autora, biorącego udział w konkursie poprzez zaprojektowanie
ruchomych elementów ściennych i sufitowych. Wszystkie te modyfikacje projektu muszą się
jednak mieścić w zakresie funkcjonalnym. Zamawiający określił bowiem jednoznacznie
funkcję, jaką winna spełniać projektowana sala. Biorąc pod uwagę specyfikę budowli, cel
oraz funkcję społeczną, jaką ma spełniać siedziba NOSPR, projekt sali koncertowej miał
wypełniać wyłącznie kryterium podstawowe, jakiemu ma ona służyć.
Zgodnie z postanowieniem 2.1 Rozdziału VII Regulaminu "Prace konkursowe będą oceniane
według następujących kryteriów:
1. walory architektoniczno-urbanistyczne -40%,
2. rozwiązania funkcjonalno-użytkowe i akustyczne -40%,
3. proponowana cena opracowania dokumentacji projektowej -20 %. “
Odwołujący stwierdza, że w żadnym z przewidzianych w Regulaminie kryteriów oceny prac
nie ma mowy o tym, iż projekt ma być elastyczny w kwestii wykorzystania sali do innych
celów niż koncertowe. Niedopuszczalne jest dokonywane na etapie uzasadnienia przyznania
nagród w konkursie powoływanie się na spełnienie przez zwycięzcę Wymogów, które według
jednoznacznie brzmiącej treści zapisów Regulaminu w tej materii, nie miały znaczenia dla
wyboru najlepszej pracy, biorącej w nim udział.
Odwołujący jako zarzut zwrócił także uwagę na kolejny zapis w opinii Sądu Konkursowego
,,Zaproponowane rozwiązanie przestrzenne cechuje elastyczność umożliwiająca łatwe
wprowadzenie niezbędnych zmian funkcjonalnych uzgodnionych z przyszłym użytkownikiem
obiektu podczas wykonywania dalszych etapów opracowania projektu (...). Z powyższego
twierdzenia Sądu wynika, iż istnieje ryzyko, jakoby do zrealizowania zwycięskiego projektu
wymagana była zmiana funkcjonalna projektowanych pomieszczeń. Brak jest także
odpowiedniego postanowienia Regulaminu w tej kwestii. Nie ma w nim bowiem mowy o tym,
iż projekt, biorący udział w konkursie, winien spełniać Wymogi, dzięki którym będzie można
łatwo dokonywać zmian funkcjonalnych poszczególnych pomieszczeń. W kryterium oceny, o
jakim mowa w postanowieniu 2.1 lit. b) Regulaminu, a zatem "rozwiązania funkcjonalno-
użytkowe", na pewno nie mieści się elastyczność w zakresie wprowadzanych zmian
funkcjonalnych.
Z powyższego jednoznacznie wynika, iż postępowanie Sądu Konkursowego w
przedmiotowej sprawie rażąco naruszało art. 116 ust. 1 oraz art. 122 ust. 1 i 2 ustawy.
Zgodnie bowiem z treścią tych przepisów zamawiający przeprowadza konkurs na podstawie
ustalonego przez siebie regulaminu konkursu, zaś Sąd konkursowy ocenia prace
konkursowe zgodnie z kryteriami określonymi w ogłoszeniu o konkursie oraz rozstrzyga
konkurs, wybierając spośród prac konkursowych najlepszą pracę konkursową lub najlepsze
prace konkursowe.
Biorąc pod uwagę okoliczności, które w świetle Regulaminu nie miały znaczenia dla
rozstrzygnięcia konkursu i wykorzystywanie ich jako argument in plus zwycięskiej pracy nie
tylko narusza postanowienia Regulaminu, ale jest sprzeczny z art. 7 ust. 2 ustawy Prawo
zamówień publicznych. Zasada obiektywizmu zobowiązuje bowiem Zamawiającego do jak
największej precyzji przy ustalaniu kryteriów w celu wyeliminowania nadmiernej dowolności
w ocenie ofert. Wśród przedstawicieli doktryny podkreśla się, iż "Całkowite uniknięcie
subiektywnych ocen sędziów konkursowych nie będzie nigdy możliwe w odniesieniu do
niewymiemych cech natury artystycznej, jak piękno, estetyka itp. Subiektywizm ten nie może
jednak wiązać się z odstąpieniem od kryteriów z regulaminu i ich znaczenia lub stosowania
dodatkowych kryteriów oceny" (W. Dzierżanowski, Komentarz do art. 122 ustawy z dnia 29
stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U 07.223.1655), [w:} M Stachowiak, J.
Jerzykowski, W Dzierżanowski, Prawo zamówień publicznych. Komentarz, LEX, 2007, wyd.
III). Opisana wyżej sytuacja, w ocenie Odwołującego miała miejsce w przedmiotowej
sprawie. Sąd konkursowy, odmówił mocy wiążącej zapisom regulaminowym w kwestii
dokonania oceny prac, biorących udział w konkursie.
Dalej Odwołujący stwierdza, ze kryteria oceny prac konkursowych, zgodnie z ust. 2 pkt 11
ustawy są podawane w Regulaminie Konkursu. Zamawiający zobowiązany jest
poinformować publicznie o znaczeniu poszczególnych kryteriów. Norma wyrażona w ust. 1
tegoż artykułu oznacza, że ocena prac "zgodnie z kryteriami określonymi w regulaminie"
musi być dokonywana z zachowaniem nie tylko kryteriów, ale i ich znaczenia wskazanego w
tym dokumencie. Zamawiający wskazał zatem w punkcie 2.1 Rozdziału VII regulaminu
znaczenie tych kryteriów. Podjęte przez niego rozstrzygnięcie stoi w jaskrawej sprzeczności
z tym zapisem regulaminowym. Przy wyborze zwycięskiej pracy zostały wzięte pod uwagę
kryteria, które w świetle regulaminu są obojętne dla dokonanego rozstrzygnięcia.
Dodatkowym przykładem takiego postępowania jest także to, iż w ocenie Sądu
konkursowego zagospodarowanie działki przeznaczonej dla nowej siedziby NOSPR
umożliwia zagospodarowanie pozostałej części terenu poprzez umieszczenie na nim w
dalszych etapach parkingów dla publiczności. Argumentację taką należy uznać za chybioną
z następującego powodu. Warunkiem konkursowym nie było bowiem spełnienie wymogu, by
przedmiotowy projekt architektoniczny przewidywał powstanie takiego parkingu. Czynienie z
tego obecnie argumentu przemawiającego na korzyść zwycięskiej pracy jest ze wszech miar
niedopuszczalne.
Dalej Odwołujący stwierdza, iż Zamawiający swoim postępowaniem dokonał naruszenia art.
8 ust. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych. Zgodnie z jego treścią postępowanie jest
jawne. W związku z tym uczestnik konkursu ma prawo zapoznać się z treścią akt
dotyczących przeprowadzanego postępowania konkursowego. W niniejszej sprawie
Odwołującemu dwukrotnie uniemożliwiono zapoznanie się z pełnym materiałem
przedmiotowej sprawy.
W dniu 16 grudnia 2008 roku Odwołujący złożył w Stowarzyszeniu Architektów Polskich
O/Katowice wniosek o udostępnienie do wglądu protokołu i innych dokumentów dotyczących
przebiegu prac Sądu konkursowego w przedmiotowej sprawie. Odwołujący uzyskał
informację, iż Biuro Stowarzyszenia jest nieczynne. Po wielokrotnych rozmowach
telefonicznych oraz prośbach o umożliwienie zapoznania się z materiałem sprawy,
Odwołujący został wpuszczony do Biura Stowarzyszenia przez osobę, która wykonywała na
terenie budynku prace administracyjne. Jako osoba nieupoważniona do udzielania
Odwołującemu informacji na temat dotyczący postępowania, a tym bardziej udostępnienia
zainteresowanym akt, Odwołujący został zmuszony jedynie do sporządzenia notatki
służbowej dotyczącej ich niekompletności.
Podobna sytuacja miała miejsce w dniu 23 grudnia 2008 roku. Tego dnia Odwołujący
ponownie złożył wniosek o udostępnienie mu materiałów, dotyczących postępowania
konkursowego. Dokumenty te, w szczególności stosowne protokoły, niezbędne były także do
podjęcia skutecznej ochrony praw Odwołującego zgodnie z art. 180 ustawy. Odwołującemu
ponownie odmówiono dostępu do akt sprawy. Odwołujący uzyskał bowiem informację, iż
akta znajdują się już w siedzibie Zamawiającego w dziale inwestycji. W związku z
powyższym Odwołujący złożył także do Zamawiającego wniosek o identycznej treści.
Pomimo słuszności racji Odwołującego, wniosek ten nie został uwzględniony. Opisane
działania Zamawiającego w sposób jaskrawy naruszają zasadę jawności postępowania i jako
takie nie mogą korzystać z ochrony.
Podsumowując swoje wywody Odwołujący stwierdził, że odwołanie zostało wniesione
w terminie ustawowym i w tym stanie rzeczy wnosi jak na wstępie.
Zamawiający rozstrzygnął protest w dniu 07.01.2009 r. poprzez jego oddalenie.
W uzasadnieniu decyzji Zamawiający podał następującą argumentację formalno-prawną.
1. Zgodnie z p. 4.2. Rozdziału IX "Regulaminu konkursu "- protest, skarga nie
przysługują wobec rozstrzygnięcia Sądu Konkursowego w zakresie oceny prac
konkursowych oraz wyboru najlepszej pracy konkursowej", zatem akceptowany przez
Uczestnika konkursu ,regulamin" nie dopuszcza podważenie werdyktu Sądu
Konkursowego.
2. Stwierdzany, że Organizator (Zamawiający) nie naruszył postanowień art. 7, 8 i 116
Ustawy Prawo zamówień publicznych". Zgodnie z art. 7 ust.1 Ustawy postępowanie
było przeprowadzone z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji i równego
traktowania wykonawców. Prace Sądu Konkursowego odbywały się zgodnie z
postanowieniami "Regulaminu", zwłaszcza określonymi w p. 1 Rozdz. VII.
Wobec powyższego, żądania składającego protest, w ocenie Zamawiającego, są
nieuzasadnione.
1. Stwierdzamy, że Organizator umożliwił składającemu "Protest" zapoznanie się z
dokumentami postępowania konkursowego mimo wadliwości złożonego wniosku.
2. Zdaniem Sądu Konkursowego uzasadnienie przyznania 1 nagrody było
wystarczające i zgodne z Regulaminem w ocenie pracy podano miedzy innymi jej
dodatkowe walory (p. 1.3. Rozdz. VII ,,Regulaminu").
3. Uwagi i zalecenia do nagrodzonej pracy przewidziane są w pracach Sądu jako
powszechnie praktykowane w konkursach urbanistyczno – architektonicznych.
4. Celem konkursu było, według zapisu w p.1.2. Rozdz. II .,Regulaminu", wybranie
koncepcji projektowej najlepszej pod względem architektonicznym, urbanistycznym,
funkcjonalnym, realizacyjnym, ekonomicznym i eksploatacyjnym. Zdaniem
Organizatora konkursu cel ten został osiągnięty.
5. Sąd Konkursowy, wbrew opinii składającego ,,Protest", nie doszukał się cech
plagiatu w nagrodzonej pracy.
6. Ekspertyza p.t. „Ocena prac konkursowych w aspekcie akustycznym" wykonana na
wniosek Sądu Konkursowego miała charakter pomocniczy w wielokryterialnej ocenie
prac konkursowych zgodnie z p. 2.1. Rozdz. VII ,,Regulaminu". Wykonane przez
niezależne zespoły prace oceniane były przez eksperta pod względem 8 kryteriów
akustycznych uzyskując zróżnicowaną punktację. Ocena projektów konkursowych
pod względem akustycznym była jednym ze składników kryteriów ich oceny przez
Sąd Konkursowy.
Skład orzekający Izby ustalił i zważył co następuje
W uzupełnieniu protestu w dniu 27.12.2008r. i w odwołaniu w dniu 18.01.2009r.
Odwołujący podtrzymał żądanie w zakresie unieważnienia postępowania konkursowego,
wyjaśniając na rozprawie, że żądanie dokonania ponownej oceny prac konkursowych oraz
wyboru pracy najlepszej, w myśl postanowień Regulaminu oraz przepisów ustawy jest
niemożliwe, z uwagi na dokonaną identyfikację prac konkursowych, na ogłoszeniu wyników
postępowania konkursowego w dniu 15 grudnia 2008r.
Bowiem zgodnie z art.121 ust.4 ustawy zamawiający zapewnia, że do rozstrzygnięcia
konkursu przez sąd konkursowy niemożliwe jest zidentyfikowanie autorów prac
konkursowych.
Skład orzekający Izby, wbrew twierdzeniu Zamawiającego na rozprawie uznał, że
Odwołujący posiada interes prawny we wniesieniu odwołania, pomimo, że Odwołujący nie
zaskarżył wyboru pacy konkursowej sklasyfikowanej na drugiej pozycji, przy uwzględnieniu,
iż pracę Odwołującego sklasyfikowano na trzeciej pozycji.
Wobec okoliczności, że skuteczne oprotestowanie I nagrody niweczy całe przeprowadzone
postępowanie, ponieważ po identyfikacji autorów prac na ogłoszeniu wyników konkursu
można tylko unieważnić postępowanie, to należy uznać, za niekonieczne oprotestowanie
pracy bezpośrednio poprzedzającej pracę Odwołującego.
Zamawiający, w przypadku uwzględnienia odwołania, nie może przeprowadzić ponownej
oceny i wyboru najlepszej pracy, po czym w niniejszym postępowaniu zaprosić wybranego
autora pracy konkursowej do negocjacji z wolnej ręki .
W takiej sytuacji nieistotne znaczenie ma, na której pozycji sklasyfikowano pracę
konkursową Odwołującego, skoro w przypadku uwzględnienia odwołania nie można ponowić
oceny i wyboru najlepszej pracy konkursowej.
Tym samym nie można argumentować, że i tak praca Odwołującego nie miałaby szansy być
wybrana jako najlepsza, w wyniku uwzględnienia protestu, skoro zajmowała trzecią, a nie
drugą pozycję po najlepszej pracy.
W związku z powyższym w ocenie Izby, Odwołujący posiada interes prawny we wniesieniu
odwołania w myśl art.179 ust.1 ustawy, ponieważ jeżeli wykaże naruszenie przez
Zamawiającego przepisów ustawy, to będzie miał szansę na najlepszą ocenę pracy
konkursowej.
Co do naruszenia art. 116 ust.1 oraz art. 179 ustawy w związku z art. 4 ust. 2 ustawy
z dnia 4 września 2008 roku o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz
niektórych innych ustaw poprzez przyjęcie, iż Odwołujący nie może podważyć werdyktu
Sądu Konkursowego.
Co do zasady Odwołujący nie ma racji, ponieważ zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisu
art.179 w związku z art.180 ustawy wobec czynności podjętych przez Zamawiającego w
konkursie można wnieść protest do Zamawiającego.
Co prawda skreślono ust.1b art.179 o treści “środki ochrony prawnej nie przysługują wobec
rozstrzygnięcia sądu konkursowego w zakresie oceny prac konkursowych oraz wyboru
najlepszych prac konkursowych”, ale nie wprowadzono przepisu odwrotnie brzmiącego to
jest o treści “środki ochrony prawnej przysługują wobec rozstrzygnięcia sądu konkursowego
w zakresie oceny prac konkursowych oraz wyboru najlepszych prac konkursowych”.
W związku z powyższym przedmiotowe odwołanie należy rozpatrzyć w kontekście powyżej
cytowanego przepisu art.180 ustawy, czyli oprotestowuje się czynności Zamawiającego, a
nie Sądu Konkursowego.
Zamawiający natomiast jest zobowiązany zgodnie z art.116 ust.1 ustawy przeprowadzić
konkurs na podstawie regulaminu konkursu.
Z kolei przedmiotowy Regulamin konkursu przewiduje, że zgodnie z postanowieniem 2.1
Rozdziału VII Regulaminu "Prace konkursowe będą oceniane według następujących
kryteriów:
1. walory architektoniczno-urbanistyczne -40%,
2. rozwiązania funkcjonalno-użytkowe i akustyczne -40%,
3. proponowana cena opracowania dokumentacji projektowej -20 %. “
W regulaminie znajduje się również postanowienie 1.2 Rozdziału II Regulaminu, o treści
"Celem konkursu jest uzyskanie najlepszej pod względem architektonicznym,
urbanistycznym, funkcjonalnym, realizacyjnym, ekonomicznym i eksploatacyjnym koncepcji
nowej siedziby Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach".
W Regulaminie znajduje się także zapis w Rozdziałe VII pt. Ocena Prac Konkursowych. W
szczególności Sąd konkursowy : a) wskazuje prace, które powinny być nagrodzone wraz z
rodzajem i wysokością nagrody(...), b) sporządza opinie o nagrodzonych i wyróżnionych
pracach konkursowych, c) sporządza zalecenia do pracy konkursowej uznanej za najlepszą
(...).
Na podstawie tak sformułowanych zapisów Regulaminu, Odwołujący przedstawił
następujące zarzuty wobec opinii, sporządzonej przez Sąd Konkursowy, dla uzasadnienia
wyboru najlepszej pracy konkursowej:
1. Zarzut konieczności poprawiania elewacji budynku, co niweczy możliwość traktowania
pracy jako najlepszej.
,,Dostrzegając zalety pracy nagrodzonej I nagrodą, sąd konkursowy zauważa równocześnie
potrzebę poprawy zaprezentowanych w projekcie konkursowym elewacji budynku. Zdaniem
sądu należy je przeprojektować tak, aby nowa siedziba NOSPR uzyskała swoisty,
indywidualny wyraz architektoniczny, bardziej odpowiadający charakterowi i znaczeniu tej
Orkiestry dla kultury narodowej". Taki dosłowny zapis znajduje się w opinii Sądu
konkursowego. Obecny na rozprawie przewodniczący Sądu Konkursowego wyjaśnił, na
zadane pytanie arbitra, że poprawienie elewacji nastąpić ma bez ingerencji w bryłę budynku.
Poprawienie elewacji nastąpi poprzez skorygowanie wierzchniej powierzchni powłoki
obiektu.
W ocenie składu orzekającego Izby zarzut nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ
w Regulaminie Rozdział VII Ocena Prac Konkursowych przewidziano, że 1.3. Sąd
konkursowy rozstrzyga konkurs, dokonując wyboru najlepszych prac konkursowych. W
szczególności Sąd konkursowy : a) wskazuje prace, które powinny być nagrodzone wraz z
rodzajem i wysokością nagrody(...), b) sporządza opinie o nagrodzonych i wyróżnionych
pracach konkursowych, c) sporządza zalecenia do pracy konkursowej uznanej za najlepszą.
Tak więc w ocenie pracy konkursowej najlepszej, mieści się zawarcie zaleceń, w tym
wypadku poprawienie elewacji, co wyraźnie przewiduje Regulamin.
Tym samym zarzut uznano jako bezzasadny.
2. Zarzut nie spełnienia warunku związanego z opisem przedmiotu zamówienia, co do funkcji
sali koncertowej i sali nagrań.
Poprzez “Kształt sali umożliwia także jej elastyczne wykorzystanie do innych celów.” W
ocenie Izby to sformułowanie mieści się w kryterium funkcjonalności. Należy je odczytywać w
powiązaniu z poprzedzającym je zdaniem “Dobrze zaprojektowaną wielką salą koncertową,
której proporcje zapowiadają uzyskanie odpowiednich parametrów akustycznych dla
wielkiego brzmienia symfonicznej muzyki NOSPR.” Przez inne cele, w ocenie Izby, należy
rozumieć także dla innego rodzaju muzyki niż “wielkie brzmienie symfoniczne”, czyli nadal
przeznaczenie koncertowe. Takie rozumienie Izby potwierdzają złożone, w czasie rozprawy,
wyjaśnienia Pani Dyrektor NOSPR, będącą jednocześnie sędzią Sądu Konkursowego.
Tym samym zarzut uznano jako bezzasadny.
3. Zarzut brania pod uwagę przez Sąd Konkursowy innych kryteriów ocen niż ustalone w
Regulaminie.
Na dowód powyższego zarzutu Odwołujący wskazał następujące zapisy w opinii Sądu
Konkursowego.
,Zaproponowane rozwiązanie przestrzenne cechuje elastyczność umożliwiająca łatwe
wprowadzenie niezbędnych zmian funkcjonalnych uzgodnionych z przyszłym użytkownikiem
obiektu podczas wykonywania dalszych etapów opracowania projektu (...)
Według Odwołującego dodatkowym przykładem takiego postępowania jest także to, iż w
ocenie Sądu konkursowego zagospodarowanie działki przeznaczonej dla nowej siedziby
NOSPR (...)Umożliwia to racjonalne zagospodarowanie pozostałej części terenu:
umieszczenie na nim w dalszych etapach zainwestowania podziemnych parkingów dla
publiczności(...).
W ocenie Izby: po pierwsze powyższe zapisy mieszczą się w kryterium funkcjonalności oraz
kryterium architektoniczno – urbanistycznym, po drugie: Zamawiający na rozprawie
przywołał pismo z dnia 30.09.2008r. stanowiące wyjaśnienia na zapytania uczestników co do
odpowiedzi nr 3, gdzie zamawiający wyjaśnił “ Obowiązujący program użytkowy nie zawiera
w budżecie inwestycji pozycji parking dla publiczności. Dopuszcza się różne propozycje
zorganizowania parkingów samochodów publiczności w ilości co najmniej 300 miejsc
postojowych ( w tym na terenie opracowania) pod warunkiem wydzielenia tych parkingów
jako osobnej inwestycji”.
Należy także zwrócić uwagę, że Regulamin zawierał Rozdział II Opis przedmiotu konkursu
pkt 2) pn. Obszar objęty konkursem - jego charakterystyka i zasadnicze uwarunkowania
opisujące: usytuowanie terenu opracowania, powiązania z otoczeniem oraz ogólna
charakterystyka, uwarunkowania zagospodarowania i zabudowy terenu opracowania i
terenów sąsiednich w tym uwarunkowania górnicze, uwarunkowania wynikające z
istniejącego zagospodarowania terenu, uwarunkowania wynikające z planowanego rozwoju
poszczególnych terenów, wnioski i ogólne wytyczne dla koncepcji zagospodarowania,
zasady kompozycji struktury funkcjonalno-przestrzennej na terenie opracowania i na
terenach otaczających. Powyższe pozycje zawierały szereg informacji, które mogły służyć
autorom prac do wykorzystania przy opracowaniu projektu koncepcyjnego urbanistyczno-
architektoniczny nowej siedziby Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w
Katowicach.
Skład orzekający Izby oceniając opis kryteriów oceny pac konkursowych stwierdza,
iż cechuje się on dużym stopniem ogólności i brakiem określenia sposobu dokonywania
oceny ofert według tak ustalonych kryteriów:
1. walory architektoniczno-urbanistyczne -40%,
2. rozwiązania funkcjonalno-użytkowe i akustyczne -40%,
3. proponowana cena opracowania dokumentacji projektowej -20 %. “
Skoro Zamawiający w przyjętym Regulaminie nie podał w jaki sposób będzie dokonywał
oceny ofert według ustalonych kryteriów, to skoro uczestnicy zgodzili się na tak ustalone
zasady, których nie oprotestowali, to nie mają skutecznego prawa oprotestowania wyboru
najlepszej pracy, ponieważ zgodzili się na subiektywną ocenę ich prac.
Skład orzekający Izby orzekając w granicach obowiązującej ustawy i Regulaminu przyjętego
przez Zamawiającego, nie ma podstaw do uwzględnienia powyższych zarzutów
Odwołującego.
Skład orzekający Izby podziela pogląd Zamawiającego, wyrażony na rozprawie,
o nadinterpretacji przez Odwołującego zapisów zawartych w Opinii Sądu konkursowego.
Tym samym zarzut uznano jako bezzasadny.
Bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy ma opinia biegłego akustyka, który
stosunkowo wysoko ocenił pracę wybraną, przyznając na maksymalną ilość 42 punktów, 30
punktów dla pracy wybranej, przy uwzględnieniu, że był to tylko jeden z elementów oceny
prac konkursowych i miał dość istotne znaczenie dla oceny prac konkursowych. Natomiast w
ocenie Izby fakt zamieszczenia uwag w ekspertyzie, odnoszących się do pracy wybranej w
żaden sposób nie dyskwalifikuje poszczególnej pracy konkursowej.
W ocenie Izby brak podstaw do uznania zasadności twierdzeń Odwołującego, o
konieczności przeprowadzania wielu ekspertyz, skoro Odwołujący nie wykazał, w jakim
zakresie opinia eksperta akustyka jest niewiarygodna bądź nieprawidłowa.
Tym samym zarzut uznano jako bezzasadny.
Co do naruszenia art. 8 ust.1 ustawy, przez odmowę Odwołującemu dostępu do
dokumentacji postępowania konkursowego, zgodnie z którym takie działanie
Zamawiającego w sposób jaskrawy narusza zasadę jawności postępowania i jako takie nie
może korzystać z ochrony.
Odwołujący zarówno w proteście jak i w odwołaniu zarzucił Zamawiającemu naruszenie
art.8.ust. 1 ustawy, zgodnie z którym postępowanie o udzielenie zamówienia jest jawne.
Jak Odwołujący wskazywał dwukrotnie uniemożliwiono zapoznanie się z dokumentacją
przeprowadzonego postępowania konkursowego. Zdarzenie miało miejsce w dniach 16 i 23
grudnia 2008r. w siedzibie prowadzącego w imieniu Zamawiającego postępowanie to jest w
Stowarzyszeniu Architektów Polskich Oddział Katowice.
Ostatecznie dokumentacja została udostępniona przez Zamawiającego i Odwołujący, po
zapoznaniu się z jej aktami, w dniu 27 grudnia 2008r. uzupełnił protest z dnia 23 grudnia
2008r., co nastąpiło w ustawowym terminie na wniesienie protestu.
Na rozprawie Odwołujący podtrzymał zarzut nie przedstawienia pełnej dokumentacji
postępowania w zakresie nie przedłożenia do wglądu indywidualnych kart ocen prac
konkursowych przez poszczególnych sędziów Sądu Konkursowego.
Zgodnie z oświadczeniem przedstawiciela Zamawiającego, przy składaniu na rozprawie do
wglądu Izby dokumentacji postępowania, dokumentacja nie zawiera indywidualnych kart
ocen.
Na podstawie Regulaminu, Izba ustaliła, że zgodnie z Rozdziałem VII pt. Ocena Prac
Konkursowych 1) Tryb oceny prac konkursowych postanowiono między innymi, że “Oceny
prac dokonuje Sąd konkursowy na posiedzeniach zamkniętych, w zakresie zgodności tych
prac z wymaganiami określonymi w regulaminie i z kryteriami oceny prac konkursowych(...).
Wszystkie dostarczone prace będą poddane analizie przez sędziego referenta ( sędziów
referentów) pod względem poprawności rozwiązań funkcjonalnych, kompletności i zgodności
z wymogami Regulaminu(...).1.2.Sąd konkursowy dokona wyboru pracy najlepszej, której
przyzna I nagrodę, jak również przyzna II i III nagrodę oraz wskaże prace wyróżnione. 1.3.
Sąd konkursowy rozstrzyga konkurs, dokonując wyboru najlepszych prac konkursowych. W
szczególności Sąd konkursowy : a) wskazuje prace, które powinny być nagrodzone wraz z
rodzajem i wysokością nagrody(...), b) sporządza opinie o nagrodzonych i wyróżnionych
pracach konkursowych, c) sporządza zalecenia do pracy konkursowej uznanej za najlepszą,
d) przedstawia wyniki konkursu do zatwierdzenia Zamawiającemu.(...).
W przedłożonej dokumentacji postępowania konkursowego znajdują się między innymi
protokoły posiedzenia Sądu Konkursowego:
1. protokół nr 5 z dnia 25.11.2008r. na którym między innymi przedłożono sędziom
trzystronicowe referaty wszystkich prac przygotowane przez Sędziów Referentów.
Sąd jednogłośnie dopuścił wszystkie 17 prac do udziału w konkursie i dalszej oceny.
Następnie Sędziowie Referenci zreferowali przeanalizowane prace konkursowe.
Przewodniczący Sądu Konkursowego przedstawił opinię eksperta w dziedzinie
akustyki sal koncertowych dr Piotra Pękali w aspekcie akustycznym. Po czym
przystąpiono poprzez głosowanie do odrzucenia prac, które uzyskały najniższe
oceny. W głosowaniu jawnym odrzucono jednogłośnie prace, które uzyskały
najniższe oceny – łącznie 5 prac. Po czym w drugim głosowaniu jawnym odrzucono
kolejne 4 prace, które uzyskały niskie noty. Po przerwie przystąpiono do dalszej
analizy i oceny pozostałych ośmiu prac. Do protokołu załączono listę obecności.
2. Protokół nr 6 z dnia 26.11.2008r. obejmuje dalsze głosowanie. Przy czym ustalono
zasadę głosowania na trzy prace ze wskazaniem 1-go. 2-go, 3-go miejsca.
Głosowanie odbywało się tajnie. Po przybyciu kolejnego Sędziego powtórzono
głosowanie. Po dyskusji w głosowaniu jawnym odrzucono prace z najniższą
punktacją ( trzy prace). Pozostało pięć prac. Przegłosowano jawnie przyznanie dwóch
nagród i trzech wyróżnień. Przyjęto zasadę głosowania tajnego na pierwszą nagrodę.
Dwie prace nr 3 i17 otrzymały równą ilość głosów. Po dyskusji Przewodniczący Sądu
dysponując głosem rozstrzygającym rozstrzygnął konkurs na korzyść pracy nr 17
biorąc pod uwagę wyższą dla tej pracy ocenę akustyczną projektowanej sali
koncertowej. Wobec przeprowadzonych głosowań, w wyniku głosowania jawnego
postanowiono jednogłośnie przyznać nagrody i wyróżnienia. Ustalono 12.12.2008r.
jako końcowy termin sformułowania przez Sąd Konkursowy opinii o nagrodzonych i
wyróżnionych pracach oraz zaleceń pokonkursowych dla pracy nagrodzonej I
nagrodą. Protokół został zaakceptowany przez Prezydenta M. Katowice Pana Piotra
Uszok. Protokół zawiera listę obecności.
Na rozprawie Przewodniczący Sądu Konkursowego wyjaśnił, że sędziowie głosowali na
indywidualnych kartach oceny ofert w poszczególnych pod kryteriach kryteriów ustalonych w
Regulaminie. Dokumentacja postępowania konkursowego nie zawiera wspomnianych przez
Przewodniczącego Sądu konkursowego kart indywidualnej oceny prac. Z znajdujących się w
dokumentacji protokołów posiedzeń Sądu Konkursowego wynika, że głosowania odbywały
się jawnie bądź tajnie. W protokołach nie wspomina się o głosowaniu na kartach
indywidualnej oceny ofert w poszczególnych kryteriach oceny ofert. Sformułowania są na tyle
ogólne, że nie potwierdzają wyjaśnienia Przewodniczącego Sądu na rozprawie.
Z kolei regulamin powyżej cytowany w rozdziale regulującym sposób oceny ofert przez Sąd
Konkursowy w ogóle nie ustala sposobu i zasad głosowania.
Na podstawie powyższych ustaleń skład orzekający Izby nie znalazł podstaw do
uwzględnienia żądania Odwołującego co do nie udostępnienia indywidualnych kart do
głosowania poszczególnych sędziów, który został zresztą sformułowany dopiero na
rozprawie. Natomiast pomimo utrudnienia w dostępie do dokumentacji postępowania
konkursowego, Odwołujący w przepisanym terminie złożył uzupełnienie protestu z dnia
23.12.2008r. bez uszczerbku dla obrony swych praw.
Wobec powyższego zarzut naruszenia art.8 ust.1 ustawy nie zasługuje na uwzględnienie.
Izba nie rozpoznała zarzutu Odwołującego co do nie powiadomienia o zmianie składu
osobowego Sądu Konkursowego w związku z rezygnacją z funkcji Pana Univ. Prof. Arch. DI
Floriana R., z uwagi na to, że zarzut nie został poprzedzony protestem.
Reasumując powyższe zarzuty Izba nie uwzględniła odwołania, ponieważ nie
znalazła podstaw do nakazania unieważnienia postępowania z uwagi na to, że nie
potwierdziły się zarzuty wobec pracy konkursowej uczestnika wybranego. Tym samym nie
stwierdzono naruszenia przepisów ustawy, które mogłyby mieć wpływ na wynik
prowadzonego postępowania konkursowego, a w szczególności nie stwierdzono naruszenia,
podniesionych przez Odwołującego przepisów art. 116 ust.1 oraz art. 179, i art. 7 ust. 1, art.
8 ust. 1 i art. 116 ust. 1 ustawy i art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 04.09.2008 r. o zmianie ustawy –
Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 191 ust. 6 i 7 ustawy
Pzp, czyli stosownie do wyniku postępowania.
Stosownie do art. 194 i 195 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych
(Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 z późn. zm.) na niniejszy wyrok
w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa
Urzędu Zamówień Publicznych do Sądu Okręgowego w Katowicach.
Przewodniczący:
………………………………
Członkowie:
………………………………
………………………………