Art. 29. Nie popełnia przestępstwa, kto dopuszcza się czynu zabronionego w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność albo winę; jeżeli błąd sprawcy jest nieusprawiedliwiony, sąd może zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary.
Art. 29 KK
Kodeks karny · Część ogólna › Rozdział III. Wyłączenie odpowiedzialności karnej
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 1 września 1998 r.
- Akt: Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 1342
Jak sądy stosują art. 29 KK
Sądy powołały ten przepis w 624 orzeczeniach. Poniżej 30 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- P 10/06Trybunał Konstytucyjny · 30.10.2006
W tym miejscu należy podkreślić, że na ocenę, czy art. 212 § 1 i 2 k.k. narusza zasadę proporcjonalności nie przez samo wprowadzenie odpowiedzialności karnej, ale zbyt szeroki zakres penalizacji opisanych w nim zachowań, ma wpływ regulacja zawarta w art. 213 k.k. oraz art. 29 k.k., a także art. 30 k.k.
- SK 43/05Trybunał Konstytucyjny · 12.05.2008
Marek, komentarz do art. 29 kodeksu karnego, nota 3, [w:] A.
- II AKa 400/16Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 10.01.2017
Przytoczone okoliczności nakazywały także rozważenie czy oskarżona nie działała w warunkach tzw. urojonej obrony koniecznej (art. 29 k.k.).
- II AKa 62/21Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 23.07.2021
obrazę art. 29 k.k. poprzez nieprzyjęcie do oceny prawnej działań lustrowanego okoliczności wskazujących na to, że dopuścił się czynu zabronionego w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, iż zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność albo winę;
- II AKa 216/17Sąd Apelacyjny w Katowicach · 22.06.2017
… wyższej konieczności tj. w warunkach błędu co do okoliczności wyłączającej jej odpowiedzialność karną, o którym mowa w art. 29 k.k. i na tej podstawie wnosiła o uzupełnienie kwalifikacji prawnej zarzucanego jej czynu o art. 26 k.k. bądź art. 29 k.k. i w konsekwencji, z uwagi na zaistnienie ujemnej przesłanki …
- II AKa 170/17Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 07.02.2018
1) obrazę przepisów prawa materialnego, to jest art. 9 k.k., art. 20 k.k., art. 29 k.k. w zw. z art. 296 § 1 k.k., § 3 i § 4 k.k. przez niezastosowanie i niewłaściwą wykładnię.
- II AKa 177/14Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 23.10.2014
2) art. 29 k.k. przez jego niezastosowanie,
- II AKa 36/13Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 15.04.2013
Błędu sprawców polegającego na mylnym uznaniu, iż stacja jest zamknięta, podczas gdy tak nie było, nie można zaliczyć do: błędu co do okoliczności stanowiącej znamię czynu zabronionego (art. 28 k.k.), błędu co do okoliczności wyłączającej odpowiedzialność karną (art. 29 k.k.), bądź błędu co do bezprawności.
- II AKa 229/14Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 23.03.2015
Taką konstrukcję przewiduje art. 29 k.k., zgodnie z którym nie popełnia przestępstwa, kto dopuszcza się czynu zabronionego w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność albo winę.
- II AKa 113/14Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 19.09.2014
tj. popełnienia przestępstwa z art. 29 6§ 1 w zw. § 2 w zw. § 3 kk w zw. z art. 12 kk i za to na podstawie tych przepisów skazał go, a na podstawie art. 296 §3 kk wymierzył mu karę 2 (dwóch) lat i 10 (dziesięć) miesięcy pozbawienia wolności oraz na podstawie art. 33§2 kk orzekł wobec niego karę 90 (dziewięćdziesiąt) …
- II AKa 321/22Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 09.03.2023
Stosownie do art. 29 k.k. nie popełnia przestępstwa, kto dopuszcza się czynu zabronionego w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność albo winę.
- II AKa 252/16Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 25.10.2016
… pomocy medycznej, tj. przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i art. 148 § 3 k.k. oraz w zw. z art. 29 k.k., a także art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 64 § 2 k.k. i za to na podstawie art. 148 § 3 k.k. w zw. z art. 14 § 1 k.k. i w zw. z art. 11 § 3 k.k., po zastosowaniu art. 60 …
- II AKa 62/15Sąd Apelacyjny w Katowicach · 30.04.2015
Wskazywać by to mogło na zaistnienie po stronie oskarżonej błędu wyłączającego winę umyślną, tudzież kontratypu stanu wyższej konieczności, albo błędu co do kontratypu, o którym mowa w art. 29 k.k.
- P 15/07Trybunał Konstytucyjny · 17.11.2009
… prawnym) ze wskazanymi wzorcami kontroli skutkowałoby tym, że postępowanie dowodowe w sprawie należałoby zakończyć na ustaleniu, czy zawarte w publikacji zarzuty o charakterze zniesławiającym są obiektywnie prawdziwe, ewentualnie – czy oskarżeni działali w błędnym przekonaniu co do ich prawdziwości (art. 29 k.k.).
- II AKa 84/15Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 24.06.2015
1. obrazę prawa materialnego, art. 25 k.k. i art. 29 k.k., poprzez ich niezastosowanie, kiedy z materiału dowodowego, w szczególności z wyjaśnień oskarżonego wynikało, z jakich pobudek i w jakich warunkach działał uderzając toporkiem pokrzywdzonego;
- II AKa 226/15Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 07.10.2015
„Wszystkie czynności na terenie budowy dokonywał na polecenie kierownictwa”, wina oskarżonych jest co najmniej wątpliwa i powinna być rozpatrywana przy uwzględnieniu zasady wyrażonej w art. 5 2 k.p.k. w zw. z art. 29 k.k.
- II AKa 152/13Sąd Apelacyjny w Warszawie · 07.06.2013
W ocenie Sądu Apelacyjnego brak jest także podstaw do przyjęcia, iż oskarżony działał w błędnym przekonaniu, że zachodzą okoliczności wyłączające bezprawność czynu (art. 29 k.k.).
- II AKa 13/22Sąd Apelacyjny w Warszawie · 21.06.2022
Nie kontestując zatem słusznie ustalenia Sądu Okręgowego odnośnie braku podstaw do przyjęcia kontratypu obrony koniecznej, skarżący w istocie odwołują się do określonego w art. 29 kk błędu co do okoliczności wyłączającej odpowiedzialność pod postacią urojenia, że zachodzi zamach uzasadniający obronę konieczną.
- II AKa 225/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 20.06.2022
… rozważanego tutaj zarzutu było tak lakoniczne i tak dalece odbiegało od realiów sprawy, że można było odnieść wrażenie, że apelujący faktycznie wskazywał na wystąpienie po stronie reprezentowanych oskarżonych sytuacji określonej w art. 29 k.k., a więc błędu co do okoliczności wyłączającej odpowiedzialność karną.
- II AKa 191/14Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 06.11.2014
obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia w postaci art. 410 k.p.k. i art. 424 §1 pkt 1 k.p.k. poprzez pominięcie w treści uzasadnienia istotnej okoliczności dotyczącej działania oskarżonego pod wpływem błędu co do kontratypu obrony koniecznej (art. 29 k.k.), podanej przez św.
- II AKa 105/19Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 10.07.2019
Mylne, urojone, wyobrażenie zamachu po stronie sprawcy, które według niego uzasadnia obronę dobra zagrożonego można oceniać w kategoriach art. 29 k.k. w którym unormowano kwestię błędu co do okoliczności wyłączającej bezprawność czynu.
- II AKa 292/16Sąd Apelacyjny w Warszawie · 08.12.2016
II.2. naruszenie prawa materialnego, a to art. 29 k.k. w zw. z art. 26 § 5 k.k. w zw. z art. 586 k.s.h. przez ich niezastosowanie dla oceny prawnokarnej zaniechania zarzucanego oskarżonemu działającemu w stanie usprawiedliwionego błędu co do wystąpienia kontratypu kolizji dóbr, a to z jednej strony utrzymaniem …
- II AKa 273/19Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 09.10.2019
… gdy prawidłowa ocena stanu faktycznego winna prowadzić do ustalenia, iż oskarżony działał w stanie wyższej konieczności (art. 26 § 1 k.k.) względnie, że pozostawał w usprawiedliwionym błędnym przekonaniu, że zachodzą okoliczności składające się na stan wyższej konieczności (art. 29 k.k. w zw. z art. 26 § 1 k.k.)
- II AKa 120/14Sąd Apelacyjny w Warszawie · 16.05.2014
R. spod jego mieszkania, nie korzysta z ochrony art. 29 k.k.
- II AKa 152/14Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 18.12.2014
… dojrzałością (art. 10 k.k.) i poczytalnością (art. 31 k.k.), możliwość rozpoznania bezprawności czynu (art. 30 k.k.) i tego, że nie zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność lub winę (art. 29 k.k.), wymagalność zgodnego z prawem zachowania się (art. 26 § 2 k.k.) i wreszcie umyślność lub nieumyślność czynu sprawcy (
- II AKa 426/13Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 29.01.2014
… co do jego rozwoju intelektualnego wynikającego z jego dojrzałości (art. 10 k.k.) oraz poczytalności (art. 31 k.k.), a przy tym jest on w stanie rozpoznać że jego zachowanie jest bezprawne (art. 30 k.k.) lub też ma on możliwość rozpoznania, że nie zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność albo winę (art. 29 k.k.).
- II AKa 111/17Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 31.05.2017
Podstawą zarzutu apelującej należy w tej sytuacji uczynić art. 29 k.k., jako że urojenie zamachu, jako znamienia upoważniającego do podjęcia działań obronnych, powinno być oceniane na podstawie art. 29 k.k. (zob. wyrok SN z dnia 21 marca 2013 r., II KK 192/12, LEX 1298094).
- II K 74/15Sąd Rejonowy Gdańsk-Północ w Gdańsku · 02.06.2017
… jest jego dojrzałością (art. 10 k.k.) oraz poczytalnością (art. 31 k.k.), możnością rozpoznania bezprawności czynu (art. 30 k.k.), możnością rozpoznania, że nie zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność lub winę (art. 29 k.k.), i ustaleniem, że w konkretnej zachodziła wymagalność zgodnego z prawem zachowania.
- II AKa 418/16Sąd Apelacyjny w Katowicach · 03.11.2016
Zatem zastosowania do tej sprawy nie mógł znaleźć przepis art. 29 k.k. odnoszący się do błędu co do kontratypu.
- III KK 388/12Sąd Najwyższy · 07.05.2013
… co do bezprawności czynu, stanowiącego podstawę do wyłączenia odpowiedzialności karnej na podstawie art. 30 k.k., ewentualnie działania w usprawiedliwionym, mylnym wyobrażeniu, że zachodzi okoliczność wyłączająca bezprawność lub winę, co stanowi podstawę wyłączenia odpowiedzialności karnej na podstawie art. 29 k.k.
Pracuj z art. 29 k.k. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 29 KKSądy powołały ten przepis w 624 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 29 KKOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 29Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks karny z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks karny
- Art. 11 KK
- Art. 63 KK
- Art. 53 KK
- Art. 69 KK
- Art. 12 KK
- Art. 86 KK
- Art. 85 KK
- Art. 46 KK
- Art. 70 KK
- Art. 286 KK
- Art. 64 KK
- Art. 157 KK
- Art. 4 KK
- Art. 33 KK
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks cywilny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania cywilnego
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks postępowania karnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →