Art. 443. Okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści istniejącego uprzednio zobowiązania wynika co innego.
Art. 443 KC
Kodeks cywilny · Księga trzecia. Zobowiązania › Tytuł VI. Czyny niedozwolone
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 1 stycznia 1965 r.
- Akt: Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 795
Jak sądy stosują art. 443 KC
Sądy powołały ten przepis w 552 orzeczeniach. Poniżej 30 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- P 46/11Trybunał Konstytucyjny · 22.05.2013
… cywilnej, przyjętym przez polskiego ustawodawcę, możliwy jest zbieg podstaw odpowiedzialności, tj. – zgodnie z art. 443 k.c. – „Okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o …
- IV CSK 539/14Sąd Najwyższy · 21.05.2015
Jak podkreślił Sąd Apelacyjny, zgodnie z art. 443 k.c., okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego.
- I PZP 1/14Sąd Najwyższy · 20.05.2014
Dodatkowo należy przypomnieć, że zgodnie z art. 443 k.c. okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści istniejącego …
- I PK 16/15Sąd Najwyższy · 19.01.2016
… utrzymywania więzi rodzinnych, wynikającego z art. 11 1 k.p., art. 23 k.c., art. 24 k.c. i art. 448 k.c. oraz art. 443 k.c. w związku z art. 300 k.p., mimo zawarcia przez pracodawcę i pracownika ugody przed sądem, na mocy której pracodawca zobowiązał się udzielić pracownikowi skumulowanego czasu wolnego od …
- III CZP 79/10Sąd Najwyższy · 19.11.2010
niemajątkową wynikające ze zbiegu podstaw unormowanego w art. 443 k.c.,
- I PK 243/13Sąd Najwyższy · 10.04.2014
Przede wszystkim z art. 443 k.c. wynika, że to samo zdarzenie może bowiem być jednocześnie źródłem szkody kontraktowej i deliktowej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 czerwca 1981 r., IV CR 18/81, LEX nr 8331) i dlatego naruszenie przez pracodawcę (także pracodawcę użytkownika) obowiązku przeciwdziałania wystąpieniu …
- III CSK 136/11Sąd Najwyższy · 02.12.2011
sprawy roszczeń z czynu niedozwolonego i z kontraktu (art. 443 k.c.), na gruncie
- SK 11/11Trybunał Konstytucyjny · 07.05.2013
Niezależnie od powyższego, sędzia może na zasadach ogólnych dochodzić roszczeń o odszkodowanie lub zadośćuczynienie (art. 443 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.
- IV CSK 788/14Sąd Najwyższy · 19.11.2015
Zgodnie jednak z art. 443 k.c., okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści istniejącego uprzednio zobowiązania …
- V CSK 233/09Sąd Najwyższy · 10.02.2010
art. 443 k.c. uregulował zbieg roszczeń ex contractu i ex delicjo, w orzecznictwie
- II CSK 410/11Sąd Najwyższy · 25.04.2012
wykluczony zbieg roszczeń odszkodowawczych z obu tych podstaw (art. 443 k.c.,
- I ACa 120/14Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 29.05.2014
Sąd Okręgowy, oceniając przedmiotowe roszczenie o zadośćuczynienie, badał je pod kątem odpowiedzialności deliktowej opartej na zasadzie winy (art. 415 k.c.) oraz odpowiedzialności mieszanej (art. 443 k.c.) w warunkach zbiegu odpowiedzialności deliktowej z odpowiedzialnością kontraktową (art. 471 k.c.).
- III CSK 330/14Sąd Najwyższy · 28.05.2015
Pozwany zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, mianowicie art. 65 § 1 i 2 k.c., art. 471 i 415 w związku z art. 443 k.c. i art. 361 § 2 k.c., oraz przepisów postępowania, mianowicie art. 217, 227, 278 § 1-3 w związku z art. 391 § 1 i art. 382 k.p.c.
- I CSK 687/12Sąd Najwyższy · 19.09.2013
We wniesionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej, powód zaskarżając wyrok w całości, zarzucił naruszenie prawa materialnego, to jest art. 471 k.c. oraz art. 474 k.c., art. 443 k.c. w związku z art. 415 k.c. oraz art. 477 k.c., naruszenie art. 415 k.c., art. 97 k.c., art. 453 k.c. i art. 5 k.c.
- II AKa 157/13Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 05.06.2013
Doszło zatem do zbiegu odpowiedzialności kontraktowej i deliktowej (art. 443 k.c.) w sytuacji, gdy to samo zdarzenie faktyczne stanowiło niewykonanie zobowiązania, a zarazem czyn niedozwolony (popełnienie przestępstwa oszustwa), przy czym stosując przepisy z obu reżimów odpowiedzialności ustalono zaistnienie szkody w …
- V KK 378/12Sąd Najwyższy · 18.01.2013
Doszło zatem do zbiegu odpowiedzialności kontraktowej i deliktowej (art. 443 kc) w sytuacji, gdy to samo zdarzenie faktyczne stanowiło niewykonanie zobowiązania, a zarazem czyn niedozwolony (popełnienie przestępstwa oszustwa), przy czym stosując przepisy z obu reżimów odpowiedzialności ustalono zaistnienie szkody w tej …
- I ACa 66/18Sąd Apelacyjny w Łodzi · 30.08.2018
B. wywołała u powódki szkodę, o której stanowi art. 443 § 3 k.c., co było poza sporem w niniejszej sprawie.
- I ACa 812/13Sąd Apelacyjny w Lublinie · 09.04.2014
Przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 443 kc, okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia
- V CSK 78/10Sąd Najwyższy · 15.10.2010
z dwóch podstaw pozostających w zbiegu (art. 443 k.c.), przy czym wybór
- I ACa 1157/13Sąd Apelacyjny w Łodzi · 16.04.2014
W ocenie Sądu I instancji stosownie do treści art. 443 k.c., okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści …
- I PK 63/10Sąd Najwyższy · 10.08.2010
pracodawcy jako odpowiedzialność kontraktową (por. art. 443 k.c.), ale wówczas
- VII AGa 699/20Sąd Apelacyjny w Warszawie · 25.06.2021
Rozważania prawne powoda nie uwzględniają instytucji zbiegu roszczeń uregulowanej w art. 443 k.c., według którego okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło
- I ACa 30/15Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 30.09.2015
… kontraktową Sąd I instancji w pierwszej kolejności rozważał kwestię zbiegu odpowiedzialności, unormowaną w art. 443 k.c. oceniając, że nie było żadnych podstaw do upatrywania we wskazywanych przez powódkę zdarzeniach, z których wywodziła niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, czynu …
- I ACa 254/16Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 23.06.2016
Należy przy tym również zauważyć, że choć art. 443 k.c. nie wyklucza zbiegu roszczeń z tytułu czynu niedozwolonego i nienależytego wykonania umowy, to należy wówczas dokonać ustaleń, czy roszczenie powoda oparte na przepisie art. 445 k.c. zasługuje na uwzględnienie, tj. czy w konkretnym stanie faktyczny przesłanki …
- SK 26/12Trybunał Konstytucyjny · 23.09.2014
Zgodnie z art. 443 k.c., należy wybrać jedno z wymienionych roszczeń pozostających w zbiegu.
- I ACa 842/13Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 27.06.2014
… o.o. (...). w W., trafnie ocenionej przez Sąd I instancji jako umowa o świadczenie na rzecz osoby trzeciej, w zbiegu (art. 443 k.c.) z deliktem własnym tej spółki, wskutek naruszenia przez jej lekarzy przepisu art. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 roku o zawodzie lekarza i lekarza dentysty w zakresie należytej …
- I ACa 835/14Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 17.08.2017
… okoliczność, iż działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści istniejącego uprzednio zobowiązania wynika co innego (art. 443 k.c.).
- I ACa 44/14Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 10.04.2014
Stosownie do treści art. 443 k.c. okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści istniejącego uprzednio zobowiązania …
- I ACa 663/12Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 30.01.2014
Zgodnie bowiem z przepisem art. 443 k.c. okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści istniejącego uprzednio …
- I ACa 35/13Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 27.03.2013
W niniejszej sprawie występuje klasyczny przykład zbiegu podstaw odpowiedzialności (art. 443 k.c.).
Pracuj z art. 443 k.c. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 443 KCSądy powołały ten przepis w 552 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 443 KCOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 443Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks cywilny z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks cywilny
- Art. 6 KC
- Art. 481 KC
- Art. 361 KC
- Art. 455 KC
- Art. 5 KC
- Art. 58 KC
- Art. 445 KC
- Art. 65 KC
- Art. 822 KC
- Art. 415 KC
- Art. 3531 KC
- Art. 444 KC
- Art. 118 KC
- Art. 405 KC
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks karny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania cywilnego
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks postępowania karnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →