Art. 89. Z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych albo wynikających z właściwości czynności prawnej, powstanie lub ustanie skutków czynności prawnej można uzależnić od zdarzenia przyszłego i niepewnego (warunek).
Art. 89 KC
Kodeks cywilny · Księga pierwsza. Część ogólna › Tytuł IV. Czynności prawne › Dział V. Warunek
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 1 stycznia 1965 r.
- Akt: Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 795
Jak sądy stosują art. 89 KC
Sądy powołały ten przepis w 1297 orzeczeniach. Poniżej 30 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- III CZP 85/12Sąd Najwyższy · 22.03.2013
o rozstrzygnięcie w formie uchwały rozbieżności w wykładni art. 89 k.c., przez
- V CSK 446/14Sąd Najwyższy · 29.05.2015
… się wszelako, że ziszczenie się warunku w postaci uzupełnienia weksla in blanco (chodzi tu nie o warunek w rozumieniu art. 89 k.c., lecz o tzw. conditio iuris) działa z mocą wsteczną, tj., odnosi skutek już od chwili wydania weksla in blanco odbiorcy (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 1998 r., III CKN …
- V CSK 528/14Sąd Najwyższy · 25.06.2015
W rezultacie, za bezzasadne uznał zarzuty naruszenia art. 535 k.c., art. 589, art. 89 k.c. i art. 90 k.c.
- I ACa 77/22Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 31.05.2022
art. 496 k.c. w zw. z art. 497 k.c. i art. 89 k.c. przez ich błędną wykładnie polegające na przyjęciu, że podniesienie warunkowego zarzutu zatrzymania jest niedozwoloną jednostronną czynnością prawną dokonaną pod warunkiem, podczas gdy złożone oświadczenie było definitywne w chwili dokonania czynności, tylko jego …
- I ACa 547/21Sąd Apelacyjny w Warszawie · 14.12.2021
Z tych przyczyn w ocenie Sądu Apelacyjnego ze względu na właściwość czynności prawnej (art. 89 k.c.) nie jest dopuszczalne złożenie oświadczenia woli o skorzystaniu z prawa zatrzymania pod tego rodzaju warunkiem zawieszającym.
- III CZP 26/13Sąd Najwyższy · 04.09.2013
prawnej od zdarzenia przyszłego i niepewnego (art. 89 k.c.).
- I ACa 1205/18Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 13.01.2020
Zastrzeżenie warunku powoduje w przypadku takiej czynności jej nieważność z uwagi na sprzeczność z prawem, co wynika z art. 89 k.c. umożliwiającego zastrzeganie warunku tylko w przypadku czynności prawnych, których właściwość na to pozwala.
- I ACa 605/21Sąd Apelacyjny w Krakowie · 06.07.2023
Sad przytaczając stanowisko wspierające ten zarzut pozwanej, powołując się na przepis art. 89 kc., stanął na stanowisku, iż literalna wykładnia § 9 umowy zawartej przez strony w dniu 27 września 2013r nie prowadzi do wniosku, że wskazana w tym postanowieniu zapłata ceny 1 000 000zł była wynagrodzeniem dodatkowym …
- I ACa 488/22Sąd Apelacyjny w Krakowie · 03.10.2023
Nie jest jednak uzależnieniem oświadczenia od warunku w rozumieniu art. 89 k.c. złożenie ewentualnego oświadczenia materialnoprawnego tylko na wypadek gdyby objęta żądaniem pozwu wierzytelność, którą strona kwestionuje, została uznana przez sąd za uzasadnioną por.
- I ACa 582/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 19.05.2022
Zastrzeżenie warunku powoduje w przypadku takiej czynności nieważność z uwagi na sprzeczność z prawem, co wynika z art. 89 k.c. umożliwiającego zastrzeganie warunku tylko w przypadku czynności prawnych, których właściwość na to pozwala.
- I ACa 918/21Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 25.01.2023
Zastrzeżenie warunku powoduje w przypadku takiej czynności jej nieważność z uwagi na sprzeczność z prawem, co wynika z art. 89 k.c. umożliwiającego zastrzeganie warunku tylko w przypadku czynności prawnych, których właściwość na to pozwala.
- I ACa 420/22Sąd Apelacyjny w Krakowie · 20.12.2023
Nie jest jednak uzależnieniem oświadczenia od warunku w rozumieniu art. 89 k.c. złożenie ewentualnego oświadczenia materialnoprawnego tylko na wypadek gdyby objęta żądaniem pozwu wierzytelność, którą strona kwestionuje, została uznana przez sąd za uzasadnioną por.
- I ACa 84/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 22.12.2022
6. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 65 k.c. i art. 60 k.c. w zw. z art. 89 k.c. i art. 75 pr. bank. oraz art. 58 § 1 i 3 k.c. poprzez ich niewłaściwą wykładnię skutkującą uznaniem, że oświadczenie Banku o wypowiedzeniu Umowy Kredytu z dnia 27 lutego 2014r. skierowane do W.
- I ACa 918/21Sąd Apelacyjny w Krakowie · 29.03.2023
Nie jest jednak uzależnieniem oświadczenia od warunku w rozumieniu art. 89 k.c. złożenie ewentualnego oświadczenia materialnoprawnego tylko na wypadek gdyby objęta żądaniem pozwu wierzytelność, którą strona kwestionuje, została uznana przez sąd za uzasadnioną por.
- I ACa 244/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 28.10.2021
Zastrzeżenie warunku powoduje w przypadku takiej czynności jej nieważność, z uwagi na sprzeczność z prawem, co wynika z art. 89 k.c. umożliwiającego zastrzeganie warunku tylko w przypadku czynności prawnych, których właściwość na to pozwala.
- V ACa 631/20Sąd Apelacyjny w Warszawie · 23.02.2022
Złożenie przez kredytobiorcę wniosku o wypłatę kredytu było jego prawem i nie może być ujmowane w kategorii zdarzenia przyszłego i niepewnego w rozumieniu art. 89 k.c.
- I ACa 603/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 26.04.2022
Zastrzeżenie warunku powoduje w przypadku jednostronnego oświadczenia woli jego nieważność, z uwagi na sprzeczność z prawem, co wynika z art. 89 k.c. umożliwiającego zastrzeganie warunku tylko w przypadku czynności prawnych, których właściwość na to pozwala.
- I ACa 674/17Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 17.01.2018
art.89 kc poprzez uznanie, że Bank nieprawidłowo wypowiedział pozwanemu umowę, bowiem wypowiedzenie nie zostało dokonane kategorycznie, a z warunkiem rozwiązującym, w sytuacji gdy wykonanie zobowiązania umownego przez dłużnika nie wyczerpuje definicji warunku, bowiem jest to element zobowiązania, którego wypełnienie …
- I ACa 16/15Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 14.05.2015
Przez warunek – w ścisłym tego słowa znaczeniu, rozumie się zamieszczone w treści czynności prawnej zastrzeżenie, które uzależnia powstanie lub ustanie jej skutków od zdarzenia przyszłego i niepewnego (art. 89 k.c.).
- VI ACa 691/21Sąd Apelacyjny w Warszawie · 06.10.2022
Jednocześnie uznać trzeba, że zarzut taki można zgłosić sądowi na wypadek nieuwzględnienia innych ekscepcji (vide: k. 1756), bo nie chodzi tu o warunek w rozumieniu art. 89 k.c., a jedynie o tak zwaną „ostrożność procesową”.
- V ACa 93/18Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 14.01.2019
Prawo bankowe oraz art. 89 k.c. w związku z art. 58 § 1 i 3 k.c. poprzez sprzeczne z w/w normami uznanie, że powód skutecznie wypowiedział umowę kredytu, pomimo że złożone przez niego oświadczenie miało charakter warunkowy, a także nie zostało poprzedzone procedurą upominawczą;
- I ACa 143/17Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 26.07.2017
Przez warunek - w ścisłym tego słowa znaczeniu, rozumie się zamieszczone w treści czynności prawnej zastrzeżenie, które uzależnia powstanie lub ustanie jej skutków od zdarzenia przyszłego i niepewnego (art. 89 k.c.).
- I ACa 705/19Sąd Apelacyjny w Lublinie · 04.11.2020
art. 89 k.c. poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że niedopuszczalne jest zastrzeżenie warunku w jednostronnej czynności prawnej obejmującej wypowiedzenie kredytu jako sprzeczne z istotą tego rodzaju czynności, podczas gdy co do zasady odwrotnie, a warunkiem może być także spełnienie świadczenia.
- I ACa 79/22Sąd Apelacyjny w Krakowie · 22.09.2023
Zastrzeżenie warunku powoduje w przypadku takiej czynności jej nieważność z uwagi na sprzeczność z prawem, co wynika z art. 89 k.c. umożliwiającego zastrzeganie warunku tylko w przypadku czynności prawnych, których właściwość na to pozwala.
- I ACa 281/19Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 28.06.2019
art. 89 k.c. poprzez jego błędną wykładnię poprzez uznanie, że doszło do skutecznego wypowiedzenia umowy pożyczki, podczas gdy właściwości czynności prawnej jaką jest wypowiedzenie umowy pożyczki uniemożliwiają złożenie tego rodzaju oświadczenia woli z zastrzeżeniem warunku o charakterze rozwiązującym, co czyni …
- II CSK 614/08Sąd Najwyższy · 29.04.2009
być one dokonywane pod warunkiem w rozumieniu art. 89 k.c.
- III CSK 55/13Sąd Najwyższy · 22.01.2014
pozwanej zarzucił naruszenie art. 89 k.c. w związku z art. 94 k.c. i art. 251 ustawy
- I ACa 288/16Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 08.09.2016
Art. 89 k.c. stanowi w tym kontekście, że z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych albo wynikających z właściwości czynności prawnej, powstanie lub ustanie skutków czynności prawnej można uzależnić od zdarzenia przyszłego i niepewnego.
- III CSK 319/13Sąd Najwyższy · 24.04.2014
Przewidziane tam ograniczenia dotyczą warunków w rozumieniu art. 89 k.c.
- I ACa 222/22Sąd Apelacyjny w Katowicach · 25.04.2023
Nie było to także jednostronne oświadczenie woli z zastrzeżeniem warunku, gdyż wskazanie że oświadczenie to składane jest na wypadek określonego rozstrzygnięcia przez sąd, nie jest warunkiem w rozumieniu art. 89 k.c.
Pracuj z art. 89 k.c. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 89 KCSądy powołały ten przepis w 1297 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 89 KCOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 89Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks cywilny z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks cywilny
- Art. 6 KC
- Art. 481 KC
- Art. 361 KC
- Art. 455 KC
- Art. 5 KC
- Art. 58 KC
- Art. 445 KC
- Art. 65 KC
- Art. 822 KC
- Art. 415 KC
- Art. 3531 KC
- Art. 444 KC
- Art. 118 KC
- Art. 405 KC
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks karny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania cywilnego
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks postępowania karnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →