Art. 191. Powód może dochodzić jednym pozwem kilku roszczeń przeciwko temu samemu pozwanemu, jeżeli nadają się one do tego samego trybu postępowania oraz jeżeli sąd jest właściwy ze względu na ogólną wartość roszczeń, a ponadto - gdy roszczenia są różnego rodzaju - o tyle tylko, o ile dla któregokolwiek z tych roszczeń nie jest przewidziane postępowanie odrębne ani też nie zachodzi niewłaściwość sądu według przepisów o właściwości bez względu na wartość przedmiotu sporu.
Art. 191 KPC
Kodeks postępowania cywilnego · Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze › Księga pierwsza. Proces › Tytuł VI. Postępowanie › Dział II. Postępowanie przed sądami pierwszej instancji › Rozdział 2. Pozew
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 1 stycznia 1965 r.
- Akt: Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 468
Jak sądy stosują art. 191 KPC
Sądy powołały ten przepis w 349 orzeczeniach. Poniżej 30 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- I ACa 173/21Sąd Apelacyjny w Katowicach · 21.09.2021
8) naruszenie art. 191 k.p.c. polegające na rozstrzygnięciu przez Sąd wyrokiem w pkt 2 roszczenia o zwrot świadczenia nienależnego, podczas gdy sprawa jest roszczeniem o pozbawienie tytułu wykonawczego klauzuli wykonalności na podstawie art. 840 k.p.c.; taka kumulacja roszczeń nie nadaje się do rozstrzygnięcia w jednej …
- III CSK 183/15Sąd Najwyższy · 10.03.2016
Należy bowiem zauważyć, że w pozwie powódka dokonała kumulacji roszczeń, tj. roszczenia o ustalenie nieważności umowy i roszczenia o rozwiązanie umowy, co było dopuszczalne w świetle art. 191 k.p.c.
- III CZP 58/13Sąd Najwyższy · 18.10.2013
W przepisie art. 191 k.p.c. przewidziana została możliwość dochodzenia
- IV CSK 473/13Sąd Najwyższy · 09.10.2015
… praw, sąd był zobowiązany do zasięgnięcia informacji we właściwym organie administracyjnym, czy postępowanie zmierzające do wydania decyzji administracyjnej o przejęciu własności nieruchomości już się toczy lub będzie wszczęte i zawiesić postępowanie na podstawie art. 191 pkt 3 k.p.c. do czasu wyjaśnienia tej kwestii.
- I ACa 217/19Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 27.02.2020
Konstrukcja taa jest dopuszczalna w praktyce a jej podstawy prawnej doszukuje się w normie art. 191 k.p.c.
- I ACa 654/22Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 20.12.2022
naruszenie art. 191 k.p.c. w zw. z art. 321 k.p.c. poprzez orzeczenie o żądaniu ewentualnym pomimo uwzględnienia powództwa głównego;
- I ACa 764/13Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 04.07.2014
Taki sposób sformułowania żądania był dopuszczalny w świetle treści art. 191 k.p.c., zgodnie z którym powód może dochodzić jednym pozwem kilku roszczeń przeciwko temu samemu pozwanemu, jeżeli nadają się one do tego samego trybu postępowania oraz jeżeli sąd jest właściwy ze względu na ogólną wartość roszczeń, a ponadto …
- I PK 250/05Sąd Najwyższy · 02.06.2006
Wskazał także na naruszenie art. 191 k.p.c.
- I ACa 471/22Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 08.11.2022
… zarzucając: nieważność postępowania na podstawie art.379 pkt 2 w zw. z art.89 § 1 k.p.c., naruszenie art.321 w zw. z art.191 i art.187 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., art.189 k.p.c., w różnych układach i konfiguracjach art.3851 k.c., art.3 ust.1, art.4 ust.2 i art.6 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w …
- III CZP 82/14Sąd Najwyższy · 15.04.2015
… sąd był zobowiązany do zasięgnięcia informacji we właściwym organie administracyjnym czy postępowanie zmierzające do wydania decyzji administracyjnej o przejęciu własności nieruchomości już się toczy lub będzie wszczęte oraz zawieszenia postępowania na podstawie art. 191 pkt. 3 k.p.c. do czasu wyjaśnienia tej kwestii.
- IV CSK 188/14Sąd Najwyższy · 04.02.2015
W takiej natomiast sytuacji, zgodnie z art. 191 k.p.c., wymagana jest tożsamość strony pozwanej.
- I ACa 255/22Sąd Apelacyjny w Łodzi · 27.01.2023
Jest to szczególny przypadek kumulacji roszczeń (art. 191 k.p.c.).
- I ACa 435/17Sąd Apelacyjny w Krakowie · 22.11.2017
1. art. 191 k.p.c. w zw. z art. 17 pkt 4 k.p.c. oraz art. 200 § 1 i 2 k.p.c. poprzez rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy o roszczenie powoda w zakresie żądania nakazania pozwanej wspólnocie mieszkaniowej usunięcia barier architektonicznych, podczas gdy w przedmiotowej sprawie tego rodzaju kumulacja roszczeń nie jest …
- I ACa 142/21Sąd Apelacyjny w Warszawie · 03.02.2022
Powodowie zaskarżyli wyrok w zakresie pkt IV oddalającego żądania ewentualne i zarzucili naruszenie art. 321 § 1 k.p.c. w zw. z art. 191 k.p.c. poprzez wydanie merytorycznego orzeczenia co do żądań ewentualnych pomimo, że Sąd w całości uwzględnił roszczenie główne.
- III CZP 77/13Sąd Najwyższy · 22.11.2013
spadkodawcy (art. 191 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c.) albo połączyć
- I ACa 812/18Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 29.10.2020
… dopuszczalność takiej konstrukcji przyjmuje się najczęściej, że powództwo z żądaniem ewentualnym stanowi swoistą postać kumulacji roszczeń i jako takie znajduje swoją podstawę prawną w treści art. 191 k.p.c. (por. np. wywody zawarte w uzasadnieniu uchwały SN z 18.10.2013 r., III CZP 58/13, OSNC 2014, nr 6, poz. 62.).
- I ACa 148/16Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 09.06.2016
Takie ukształtowanie żądań pozwu stanowi szczególny rodzaj kumulacji roszczeń, co oznacza konieczność odpowiedniego zachowania wymagań przewidzianych w art. 191 k.p.c.
- II PK 25/09Sąd Najwyższy · 23.07.2009
z przepisami prawa; 3) art. 201 k.p.c. oraz art. 202 k.p.c. w związku z art. 191 k.p.c.,
- II CSK 176/13Sąd Najwyższy · 19.12.2013
W sprawie jednak nie doszło do połączenia odrębnych spraw, lecz powódka wystąpiła z jednym pozwem przeciwko temu samemu pozwanemu z kilkoma roszczeniami, które mogły być połączone gdyż były spełnione wymagania określone w art. 191 k.p.c.
- III Ca 404/19Sąd Okręgowy w Nowym Sączu · 05.01.2020
… administracyjnym czy postępowanie zmierzające do wydania decyzji administracyjnej o przejęciu własności nieruchomości już się toczy lub będzie wszczęte i zawiesić postępowanie na podstawie art. 191 pkt 3 k.p.c. do czasu wyjaśnienia tej kwestii (zob. postanowienie SN z dnia 21 sierpnia 1959 r., I CR 964/58, publ.
- II CSK 37/09Sąd Najwyższy · 18.06.2009
roszczeń było możliwe w świetle art. 191 k.p.c., a niesprecyzowanie ich wartości
- I ACa 706/14Sąd Apelacyjny w Krakowie · 18.12.2014
… podczas gdy uchwała ta została podjęta z naruszeniem przepisu ustawy, tj. art. 433 § 2 k.s.h.; 6) naruszenie przepisu art. 191 k.p.c. poprzez błędne przyjęcie, że fakt, iż powód dochodzi w jednym postępowaniu roszczenia o stwierdzenie nieważności i uchylenia Uchwały Nr (...) dowodzi jego niekonsekwencji, wątpliwości …
- III AUa 1757/12Sąd Apelacyjny w Łodzi · 06.08.2013
Zarzucił również naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 233 § 1 k.p.c., art. 189 k.p.c. w zw. z art. 468 § 2 pkt 1, 3, 4 k.p.c., art. 228 § 1, 2 k.p.c., art. 219 k.p.c., art. 217 § 1 k.p.c., art. 213 § 1 i § 2 k.p.c. oraz art. 191 § 5 k.p.c.
- V CSK 690/14Sąd Najwyższy · 24.09.2015
Zgłoszenie tych żądań w jednym wniosku stanowi kumulację przedmiotową roszczeń, dopuszczalną na gruncie postępowania nieprocesowego przez odpowiednie zastosowania art. 191 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. (por. postanowienie Sąd Najwyższego z dnia 6 lipca 2012 r., V CSK 313/11, niepubl.).
- III APa 10/15Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 22.10.2015
Zgodnie z treścią art. 191 k.p.c. powód może dochodzić jednym pozwem kilku roszczeń przeciwko temu samemu pozwanemu, jeżeli nadają się one do tego samego trybu postępowania oraz jeżeli sąd jest właściwy ze względu na ogólną wartość roszczeń, a ponadto - gdy roszczenia są różnego rodzaju - o tyle tylko, o ile dla …
- I ACa 30/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 28.10.2021
… konstrukcji przyjmuje się najczęściej, że powództwo z żądaniem ewentualnym stanowi swoistą postać kumulacji roszczeń i jako takie znajduje swoją podstawę prawną w treści art. 191 KPC (vide np. wywody zawarte w uzasadnieniu uchwały Sądu Najwyższego z 18 października 2013 roku, III CZP 58/13, OSNC 2014, nr 6, poz. 62.).
- I ACa 197/17Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 24.05.2017
Sytuacja taka oznacza kumulację przedmiotową roszczeń (art. 191 k.p.c.).
- I ACa 271/18Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 22.10.2020
Nie dokonywała ona repartycji roszczenia na kilka niezależnych kwot wynikających z poszczególnych wadliwości (nie dochodziła ona zatem kilku roszczeń skumulowanych na podstawie art. 191 k.p.c.).
- I ACa 1149/22Sąd Apelacyjny w Łodzi · 12.09.2023
„Zgłoszenie żądania ewentualnego stanowi szczególny wypadek kumulacji roszczeń w procesie (art. 191 KPC).
- II PZP 2/13Sąd Najwyższy · 06.02.2014
… sąd w składzie jednego sędziego jako przewodniczącego i dwóch ławników (art. 47 § 1 pkt 1 lit. a k.p.c.) może rozpoznać kilka roszczeń łącznie dochodzonych przez powoda w jednym postępowaniu (art. 191 i 193 § 1 k.p.c.), jeżeli wśród nich znajduje się choćby jedno, którego rozpoznanie powinno nastąpić w takim składzie.
Pracuj z art. 191 k.p.c. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 191 KPCSądy powołały ten przepis w 349 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 191 KPCOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 191Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks postępowania cywilnego z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks postępowania cywilnego
- Art. 98 KPC
- Art. 385 KPC
- Art. 233 KPC
- Art. 100 KPC
- Art. 386 KPC
- Art. 108 KPC
- Art. 47714 KPC
- Art. 232 KPC
- Art. 102 KPC
- Art. 227 KPC
- Art. 328 KPC
- Art. 391 KPC
- Art. 99 KPC
- Art. 397 KPC
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks cywilny
- Kodeks karny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks postępowania karnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →