Art. 239. Sędzia wyznaczony i sąd wezwany mają w zakresie zleconego im postępowania dowodowego prawa przewodniczącego i prawa sądu orzekającego. Na ich uchybienia strony mogą zwrócić uwagę sądu nie później niż na najbliższej rozprawie.
Art. 239 KPC
Kodeks postępowania cywilnego · Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze › Księga pierwsza. Proces › Tytuł VI. Postępowanie › Dział III. Dowody › Rozdział 2. Postępowanie dowodowe › Oddział 1. Przepisy ogólne
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 1 stycznia 1965 r.
- Akt: Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 468
Jak sądy stosują art. 239 KPC
Sądy powołały ten przepis w 405 orzeczeniach. Poniżej 30 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- P 2/04Trybunał Konstytucyjny · 28.07.2004
Brak jest nawet regulacji odpowiadającej art. 239 § 2 kodeksu postępowania cywilnego z 1932 r., który przewidywał możliwość zarządzenia oddzielnej rozprawy co do roszczenia, jakie pozwany przedstawia do potrącenia, jeśli nie ma ono związku z roszczeniem powoda.
- III CZP 55/05Sąd Najwyższy · 27.10.2005
Jednym z przepisów umacniających te tendencje stał się – obok art. 239 k.p.c.
- I ACa 85/14Sąd Apelacyjny w Lublinie · 14.05.2014
naruszenie art. 229 w zw. z art. 239 kpc poprzez jego niezastosowanie i pominięcie przyznanej przez powoda okoliczności dotyczącej stopnia uszczerbku na zdrowiu doznanego przez powoda na skutek tego wypadku, a ustalonego przez pozwanego w toku postępowania likwidacyjnego na 10 %;
- I ACa 897/15Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 18.11.2015
Uchybienia, na które nie zwrócono uwagi przed Sądem I instancji (art. 162 k.p.c. i art. 239 k.p.c.) uchylają się spod jakiejkolwiek kontroli instancyjnej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2010 r., II CSK 286/09, LEX nr 577532; uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07 …
- I ACa 425/13Sąd Apelacyjny w Krakowie · 07.06.2013
Wielorakie problemy rodzić może natomiast dowód z zeznań świadków, który oczywiście, co do zasady, winien być prowadzony przed sądem orzekającym, bądź wezwanym na zasadzie art. 239 w zw. z art. 235 kpc.
- I ACa 584/16Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 22.06.2017
Uchybienia, na które nie zwrócono uwagi przed Sądem I instancji (art. 162 k.p.c. i art. 239 k.p.c.) uchylają się spod jakiejkolwiek kontroli instancyjnej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2010 r., II CSK 286/09, LEX nr 577532; uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07 …
- I ACa 577/12Sąd Apelacyjny w Łodzi · 14.08.2012
naruszenie art. 228 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c., w zw. z art. 239 k.p.c. poprzez uznanie za fakty notoryjne tych okoliczności, które powinny być przedmiotem dowodzenia przez stronę pozwaną i zaniechanie w związku z tym dokonania oceny dowodów w tym zakresie, a mianowicie Sąd Okręgowy uznał za fakty notoryjnie znane:
- V CSK 218/13Sąd Najwyższy · 26.03.2014
… z dnia 30 września 2004 r., IV CK 710/03 i z dnia 10 grudnia 2004 r., III CK 90/04, nie publ.; por. też dotyczące art. 239 k.p.c. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 października 1969 r., I CR 316/69, OSPiKA 1971, nr 1, poz. 5 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 1976 r., II CR 689/75, nie publ.).
- I ACa 616/16Sąd Apelacyjny w Lublinie · 29.12.2016
- art. 378 § 1 kpc w zw. z art. 386 § 1, § 4 kpc, art. 239 kpc, art. 302 kpc przez nieuwzględnienie apelacji od wyroku z powodu nieudowodnienia nieważności (...) umowy pożyczki przy jednoczesnym oddaleniu wniosku dowodowego z przesłuchania stron,
- I UK 44/08Sąd Najwyższy · 05.08.2008
towanego mu w art. 239 zdanie drugie k.p.c. uprawnienia do zgłoszenia ewentual-
- III AUa 1071/16Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 11.12.2017
- I ACa 1210/14Sąd Apelacyjny w Warszawie · 02.03.2017
- III AUa 1723/15Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 31.08.2016
- III AUa 195/20Sąd Apelacyjny w Lublinie · 16.02.2021
- I ACa 341/15Sąd Apelacyjny w Warszawie · 28.02.2017
- I ACa 207/16Sąd Apelacyjny w Warszawie · 12.04.2017
- III AUa 1256/16Sąd Apelacyjny w Krakowie · 19.04.2018
- II PK 215/11Sąd Najwyższy · 10.05.2012
- III AUa 2042/15Sąd Apelacyjny w Łodzi · 03.08.2016
- III AUa 952/12Sąd Apelacyjny w Krakowie · 13.12.2012
- III AUa 15/15Sąd Apelacyjny w Łodzi · 23.09.2015
- III AUa 927/16Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 07.11.2016
- III AUa 622/15Sąd Apelacyjny w Łodzi · 04.11.2015
- III AUa 291/12Sąd Apelacyjny w Krakowie · 11.09.2012
- III AUa 1004/14Sąd Apelacyjny w Łodzi · 25.05.2015
- I ACa 1028/14Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 26.06.2015
- III AUa 985/12Sąd Apelacyjny w Krakowie · 19.12.2012
- III AUa 902/12Sąd Apelacyjny w Krakowie · 06.12.2012
- I ACa 56/14Sąd Apelacyjny w Warszawie · 10.07.2014
- III AUa 340/12Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 23.08.2012
Pracuj z art. 239 k.p.c. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 239 KPCSądy powołały ten przepis w 405 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 239 KPCOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 239Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks postępowania cywilnego z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks postępowania cywilnego
- Art. 98 KPC
- Art. 385 KPC
- Art. 233 KPC
- Art. 100 KPC
- Art. 386 KPC
- Art. 108 KPC
- Art. 47714 KPC
- Art. 232 KPC
- Art. 102 KPC
- Art. 227 KPC
- Art. 328 KPC
- Art. 391 KPC
- Art. 99 KPC
- Art. 397 KPC
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks cywilny
- Kodeks karny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks postępowania karnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →