Art. 405. Do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 4011 właściwy jest sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, a jeżeli zaskarżono orzeczenia sądów różnych instancji, właściwy jest sąd instancji wyższej. Do wznowienia postępowania na innej podstawie właściwy jest sąd, który ostatnio orzekał co do istoty sprawy.
Art. 405 KPC
Kodeks postępowania cywilnego · Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze › Księga pierwsza. Proces › Tytuł VI. Postępowanie › Dział VI. Wznowienie postępowania
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 6 lutego 2005 r.
- Akt: Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 468
Jak sądy stosują art. 405 KPC
Sądy powołały ten przepis w 340 orzeczeniach. Poniżej 30 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- SK 2/09Trybunał Konstytucyjny · 12.01.2010
b) art. 405 k.p.c. jest niezgodny z art. 32 ust. 1, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji.
- SK 19/08Trybunał Konstytucyjny · 31.03.2009
W myśl art. 405 k.p.c. do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 4011 tego kodeksu właściwy jest sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, a jeżeli zaskarżono orzeczenia sądów różnych instancji, właściwy jest sąd wyższej instancji.
- I ACa 1947/22Sąd Apelacyjny w Łodzi · 10.10.2023
Dochodzoną przez powodów kwotę 395.628,39 zł uiszczona pozwanemu tytułem nienależnie pobranych kwot, Sąd Okręgowy zasądził na podstawie art. 405 k.p.c. w zw. z art. 410 k.p.c.
- SK 63/12Trybunał Konstytucyjny · 13.10.2015
Zgodnie z art. 405 k.p.c., „Do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 4011 właściwy jest sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, a jeżeli zaskarżono orzeczenia sądów różnych instancji, właściwy jest sąd instancji wyższej.
- IV CZ 52/14Sąd Najwyższy · 26.09.2014
Skarga pozwanego o wznowienie postępowania będąca przedmiotem zaskarżonego postanowienia skierowana została, niezgodnie z treścią art. 405 k.p.c., do wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 1 lutego 2012 r.
- III AUa 523/18Sąd Apelacyjny w Katowicach · 21.06.2018
W praktyce oznacza to, że art. 114 ustawy emerytalnej daje podstawy prawne do ponownego rozpatrzenia sprawy od najniższej instancji (ZUS), a nie jak wskazuje przepis art. 405 k.p.c. od instancji, która wydała ostatni - prawomocny wyrok w sprawie.
- I ACa 813/21Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 24.02.2022
… się na orzecznictwo, zgodnie z którym w razie stwierdzenia nieważności umowy zakaz wyrokowania ponad żądanie (art. 321 § 1 k.p.c.) nie stoi na przeszkodzie uwzględnieniu na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 i n. k.c.) powództwa opartego na odpowiedzialności kontraktowej (art. 471 i n. k.c.).
- IV CO 6/05Sąd Najwyższy · 07.07.2005
art. 401 pkt 2 k.p.c. w zw. z art. 405 i 67 § 2 k.p.c. zarzucili, że w świetle obowiązujących
- III AUa 230/13Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 10.04.2013
Stosownie do art. 405 k.p.c. do wznowienia postępowania na podstawie przewidzianej w art. 401
- I ACa 647/18Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 22.10.2020
Biorąc pod uwagę to, iż orzeczeniem (wyrokiem) kończącym postępowanie w sprawie był wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 2 sierpnia 2013 roku wydany po rozpoznaniu apelacji, przyjąć należy, że właściwym do rozpoznania skarga o wznowienie postępowania był w świetle treści art. 405 k.p.c.
- K 13/02Trybunał Konstytucyjny · 17.07.2003
Nawiązując do dyspozycji art. 20 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, pełnomocnik wnioskodawcy wskazał – jako mające zastosowanie przy skardze o wznowienie postępowania – art. 401 pkt 1, art. 405 i art. 379 pkt 4 k.p.c.
- II CSK 374/13Sąd Najwyższy · 04.04.2014
… § 2 zd. 2 k.p.c. do stosowania przepisów o wznowieniu postępowania z powodu pozbawienia możności praw dotyczy jedynie niemożności żądania wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała (art. 401 pkt 2 k.p.c.), właściwości sądu (art. 405 k.p.c.) i terminów (art. 407 i 408 k.p.c.).
- II UZ 56/14Sąd Najwyższy · 18.12.2014
Sąd Apelacyjny stanowiąc o odrzuceniu skargi działał jako sąd drugiej instancji, właściwy do wznowienia postępowania z mocy art. 405 k.p.c., a wydane orzeczenie mieści się w kategorii postanowień kończących postępowanie w sprawie.
- I ACa 477/13Sąd Apelacyjny w Lublinie · 07.11.2013
Wobec powyższego na podstawie art. 405 w związku z art. 410§1 i 2 kpc Sąd Okręgowy uznał roszczenie powoda za zasadne do kwoty 26 500 zł.
- I ACa 146/22Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 15.06.2022
… w Szczecinie uwzględnił powództwo w przeważającym zakresie, wskazując, że podstawę prawną dochodzonych przez powodów roszczeń stanowią przepisy art. 189 k.p.c., art. 58 k.c., art. 69 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy Prawo bankowe, art. 3531 k.c., art. 3581 § 2 k.c. i art. 3851 k.c. oraz art. 405 k.c. w związku z art. 410 k.c.
- III CSK 311/10Sąd Najwyższy · 30.06.2011
środka zaskarżenia, co wynika z treści art. 405, 409, 412 § 2 i art. 414 k.p.c.
- III AUa 1159/12Sąd Apelacyjny w Lublinie · 14.02.2013
Stosownie do treści art. 405 k.p.c. do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 401
- III AUa 151/13Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 20.06.2013
Na wstępie rozważań stwierdzić należało, iż Sąd Okręgowy słusznie stwierdził swoją niewłaściwość, bowiem w świetle art. 405 k.p.c. właściwym do wznowienia jest Sąd Apelacyjny, który orzekał w sprawie III U 1196/11 rozpoznając merytorycznie apelację (III A Ua (...)), którą w dniu 30 maja 2012 r. oddalił (k. 35 akt).
- III AUa 92/13Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 20.06.2013
S. prawidłowo skierowała skargę do Sądu Apelacyjnego jako sądu wyższej instancji wydającego orzeczenie w sprawie, co odpowiada dyspozycji art. 405 k.p.c.
- I ACa 841/16Sąd Apelacyjny w Warszawie · 29.08.2017
Jeśli nieważność dotyczyła tylko postępowania przed Sądem I instancji, to Sąd ten, jako właściwy do wznowienia (art. 405 zdanie pierwsze k.p.c.), powinien, w miejsce uchylonego orzeczenia, wydać nowe orzeczenie merytoryczne, które może być takie samo jak orzeczenie uchylone lub odmienne od niego.
- III AUa 1056/12Sąd Apelacyjny w Lublinie · 23.01.2013
Stosownie do treści art. 405 k.p.c. do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 401
- I PZ 27/14Sąd Najwyższy · 11.12.2014
Sąd Okręgowy decydując o odrzuceniu skargi działał jako sąd drugiej instancji, właściwy do wznowienia postępowania z mocy art. 405 k.p.c., a wydane orzeczenie mieści się w kategorii postanowień kończących postępowanie w sprawie.
- III AUa 1120/12Sąd Apelacyjny w Lublinie · 30.01.2013
Stosownie do treści art. 405 k.p.c. do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 401
- III AUa 1155/12Sąd Apelacyjny w Lublinie · 28.02.2013
Stosownie do treści art. 405 k.p.c. do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 401
- III AUa 1140/12Sąd Apelacyjny w Lublinie · 21.02.2013
Stosownie do treści art. 405 k.p.c. do wznowienia postępowania z przyczyn nieważności oraz na podstawie przewidzianej w art. 401
- I C 518/20Sąd Okręgowy w Olsztynie · 24.02.2022
Dlatego na podstawie art. 189 k.p.c. oddalono powództwo o ustalenie nieważności umowy, a na podstawie art. 405 w zw. z art. 410 i art. 481 § 1 i 2 k.c. oddalono powództwo o zasądzenie zwrotu świadczeń powodów za cały okres spłaty jako uiszczonych w wykonaniu nieważnej umowy.
- III AUa 1022/12Sąd Apelacyjny w Rzeszowie · 05.06.2013
1) kpc, art. 405, art. 407 kpc, błąd w ustaleniach faktycznych i dowolną ocenę dowodów, a także niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.
- II UZ 3/07Sąd Najwyższy · 29.03.2007
(art. 405 k.p.c.), co miało miejsce w niniejszej sprawie.
- III CZP 137/06Sąd Najwyższy · 03.04.2007
ostatnio co do istoty sprawy w rozumieniu art. 405 zdanie drugie k.p.c.,
- II UZ 29/10Sąd Najwyższy · 10.11.2010
Skarżący podkreślił również, że w świetle art. 405 zdanie drugie k.p.c.
Pracuj z art. 405 k.p.c. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 405 KPCSądy powołały ten przepis w 340 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 405 KPCOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 405Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks postępowania cywilnego z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks postępowania cywilnego
- Art. 98 KPC
- Art. 385 KPC
- Art. 233 KPC
- Art. 100 KPC
- Art. 386 KPC
- Art. 108 KPC
- Art. 47714 KPC
- Art. 232 KPC
- Art. 102 KPC
- Art. 227 KPC
- Art. 328 KPC
- Art. 391 KPC
- Art. 99 KPC
- Art. 397 KPC
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks cywilny
- Kodeks karny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks postępowania karnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →