Art. 46 KPC

Kodeks postępowania cywilnego · Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze › Księga pierwsza. Proces › Tytuł I. Sąd › Dział I. Właściwość sądu Przepis wstępny › Rozdział 2. Właściwość miejscowa › Oddział 4. Przepisy szczególne

• Stan prawny: 25 października 2026 r.
• Brzmienie obowiązuje od: 17 grudnia 2013 r.
• Akt: Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
• Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 468

Jak sądy stosują art. 46 KPC

Sądy powołały ten przepis w 472 orzeczeniach. Poniżej 27 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.

• K 21/08Trybunał Konstytucyjny · 14.05.2009Jest to rozwiązanie zbliżone do wyboru właściwości sądu w trybie art. 46 k.p.c., z tą jednak różnicą, że nie zależy od umowy między stronami, ale jedynie od woli wierzyciela.
• I ACa 875/12Sąd Apelacyjny w Łodzi · 03.12.2014naruszenie art. 200 i 202 w zw. z art. 46 § 1 i 2 oraz art. 38 k.p.c., poprzez rozpoznawanie sprawy przez niewłaściwy dla miejsca położenia nieruchomości, co w ocenie powódki nie tylko powoduje nieważność postępowania, ale również jest wyrokiem nieistniejącym w sensie prawnym, gdyż wydał go sąd wyłączony z mocy ustawy,
• I PK 285/13Sąd Najwyższy · 20.05.2014… przemienna (konkurencyjna) w stosunku do właściwości ogólnej i można ją określić jako szczególny przypadek właściwości wyłącznej, do której art. 46 § 1 k.p.c. (dopuszczający zawieranie umów prorogacyjnych) nie ma zastosowania (zob. p ostanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 lutego 2014 r., II PZP 1/13, LEX nr 1438647).
• III CZP 110/03Sąd Najwyższy · 31.03.2004egzekucyjnemu przepis art. 46 § 1 k.p.c. nie ma zastosowania.
• III CZP 101/06Sąd Najwyższy · 21.11.2006wszystkim opiera się na umowie stron (art. 46 k.p.c.) lub zależy od wyboru powoda
• III CO 37/15Sąd Najwyższy · 01.06.2015… w sprawach o zawezwanie do próby ugodowej jeden sąd właściwy miejscowo nadaje tej właściwości cechy właściwości wyłącznej, wykluczającej wybór sądu przez wnioskodawcę (przemienność) albo – zawartą na podstawie art. 46 § 1 k.p.c. – umowę kształtującą właściwość miejscową sądu w tych sprawach (prorogatio fori).
• II PZP 1/13Sąd Najwyższy · 13.02.2014Kwestii właściwości usuwalnej dotyczy zaś właśnie umowa prorogacyjna uregulowana w art. 46 § 1 k.p.c.
• III CZP 60/15Sąd Najwyższy · 18.11.2015Wyklucza to wybór sądu przez wnioskodawcę (przemienność) oraz skuteczne powołanie się na zawarcie - na podstawie art. 46 § 1 k.p.c. - umowy prorogacyjnej kształtującej właściwość miejscową sądu w tych sprawach.
• I ACa 26/15Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 20.05.2015… również o przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gdańsku jako sądu właściwego w sprawie zgodnie z art. 46 k.p.c. i ust. 10 Gwarancji należytego wykonania umowy i usunięcia wad i usterek zgodnie z którym spory mogące wyniknąć przy wykonywaniu postanowień niniejszej gwarancji rozstrzygane będą przez …
• IV CSK 365/14Sąd Najwyższy · 03.12.2014Oczywista zasadność skargi kasacyjnej wynikała z nieuwzględnienia przez Sąd Apelacyjny naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przytoczonych w apelacji przepisów art. 202 w związku z art. 38 § 1, art. 46 § 2 oraz art. 200 § 1 k.p.c.
• II C 1693/10Sąd Okręgowy w Łodzi · 06.05.2011W tych przypadkach pomiędzy stronami obowiązuje dodatkowo umowa o właściwość sądu (umowa prorogacyjna), o której mowa w art. 46 § 1 k.p.c.
• II CK 16/02Sąd Najwyższy · 06.11.2003wniesienia sprawy do sądu określonego w umowie prorogacyjnej (art. 46 k.p.c.),
• III CZP 28/05Sąd Najwyższy · 09.06.2005do sądu niewłaściwego na podstawie umowy prorogacyjnej (art. 46 k.p.c.)?"
• P 39/10Trybunał Konstytucyjny · 13.03.2012Sąd Rejonowy w Janowie Lubelskim nie będzie związany postanowieniem o przekazaniu mu sprawy w razie zgłoszenia w sprzeciwie zarzutu pozwanego dotyczącego właściwości sądu ustalanej na podstawie art. 46 § 1 k.p.c.
• I AGa 217/18Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 26.06.2018… gdyż zgodnie z § 8 umowy depozytu właściwym miejscowo do rozpoznania sprawy powinien być Sąd Okręgowy w (...) W myśl art. 46 § 1 k.p.c. strony mogą umówić się na piśmie o poddanie sądowi pierwszej instancji, który według ustawy nie jest miejscowo właściwy, sporu już wynikłego lub sporów mogących w przyszłości …
• I ACa 462/13Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 29.08.2013… w tak wytoczonym powództwie o ustalenie z art. 189 k.p.c., do zarzutów apelacji w zakresie naruszenia przez ten Sąd art. 46 ust. 4a ustawy Prawo zamówień publicznych co do błędnej, zdaniem apelującego, wykładni tego przepisu i pominięcie istotnych zasadniczych w tym zakresie przesłanek oraz w zakresie zarzucanej …
• I ACa 274/19Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 26.07.2019Co prawda, w oparciu o przepis art. 46 k.p.c., możliwym jest umowne kształtowanie przez strony procesu właściwości miejscowej (z wyłączeniem jednak właściwości wyłącznej), a zatem możliwym jest – co do zasady – orzekanie przez sąd niewłaściwy miejscowo.
• I ACa 587/13Sąd Apelacyjny w Lublinie · 10.12.20132) naruszenie przepisów postępowania, które ma wpływ na wynik sprawy tj. art. 202 § 1 kpc w zw z art. 38 § 1 kpc, art. 46 § 2 kpc oraz art. 200 § 1 kpc poprzez niezastosowanie tych przepisów i rozpoznanie sprawy, dla której wyłącznie właściwym jest Sąd Okręgowy w Lublinie jako sąd pierwszej instancji;
• III CZP 41/00Sąd Najwyższy · 06.12.2000stosowanego odpowiednio art. 46 § 1 k.p.c.
• III CZP 90/02Sąd Najwyższy · 24.01.2003zastosowanie przepisu art. 46 § 1 k.p.c.;
• I ACa 106/16Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 03.06.2016
• I ACa 24/21Sąd Apelacyjny w Krakowie · 19.05.2022
• I ACa 1757/13Sąd Apelacyjny w Warszawie · 23.05.2014
• I ACa 1728/22Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 28.07.2023
• I ACa 946/15Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 11.03.2016
• I ACa 787/21Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 20.10.2022
• III CZP 70/01Sąd Najwyższy · 12.12.2001

Pracuj z art. 46 k.p.c. w PrawoAI

Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks postępowania cywilnego

• Art. 98 KPC
• Art. 385 KPC
• Art. 233 KPC
• Art. 100 KPC
• Art. 386 KPC
• Art. 108 KPC
• Art. 477¹⁴ KPC
• Art. 232 KPC
• Art. 102 KPC
• Art. 227 KPC
• Art. 328 KPC
• Art. 391 KPC
• Art. 99 KPC
• Art. 397 KPC
• Spis treści →

Inne kodeksy i ustawy

• Kodeks cywilny
• Kodeks karny
• Kodeks pracy
• Kodeks postępowania administracyjnego
• Kodeks postępowania karnego
• Kodeks rodzinny i opiekuńczy
• Kodeks spółek handlowych
• Kodeks wykroczeń
• Kodeks karny skarbowy
• Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
• Ordynacja podatkowa
• Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
• Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
• Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
• Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
• Prawo budowlane
• Wszystkie akty →