Art. 195. Do pełnienia czynności biegłego jest obowiązany nie tylko biegły sądowy, lecz także każda osoba, o której wiadomo, że ma odpowiednią wiedzę w danej dziedzinie.
Art. 195 KPK
Kodeks postępowania karnego · Dział V. Dowody › Rozdział 22. Biegli, tłumacze, specjaliści
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 1 września 1998 r.
- Akt: Dz.U. 1997 nr 89 poz. 555
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 490
Jak sądy stosują art. 195 KPK
Sądy powołały ten przepis w 114 orzeczeniach. Poniżej 23 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- II AKa 47/23Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 05.01.2024
T., treści art. 195 k.p.k., a co istotne w kontekście braku wykazania wpływu uchybień formalnych, tak na treść opinii, ale i treść wyroku.
- II AKa 377/17Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 28.11.2018
Także w najnowszym orzecznictwie sądów apelacyjnych przyjmuje się, że biegły narusza reguły obiektywizmu, gdy wskazuje oskarżonego, jako sprawcę i winnego, określając sposób jego działania, co narusza przepis art. 195§3 KPK i ma wpływ na formułowane przez niego końcowe wnioski (zob. wyr.
- II AKa 47/19Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 19.06.2019
„1. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 195 k.p.k. poprzez oparcie wyroku na podstawie pisemnej opinii z dnia 12 lipca 2005 r., podczas gdy opinia ta została sporządzona przez osobę niebędącą biegłym sądowym oraz nieposiadającą na dzień sporządzania opinii odpowiedniej wiedzy w dziedzinie informatyki,
- II AKa 34/19Sąd Apelacyjny w Katowicach · 26.11.2019
obrazę art. 167 k.pk., art. 195 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. art. 196 § 3 k.p.k. poprzez nie powołanie biegłych posiadających specjalistyczną wiedzę z zakresu geologii, szkód górniczych, hydrologii oraz innych adekwatnych specjalności w warunkach gdy w okolicznościach sprawy i ujawnionych dowodach okazało się, iż …
- II AKa 27/21Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 22.07.2021
Za takim rozwiązaniem przemawia wprost treść przepisu art. 195 k.p.k. w zw. z art. 204 § 3 k.p.k.
- II AKa 379/18Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 13.05.2019
… przed szwedzkimi organami z tłumacza nie będącego tłumaczem zawodowym pozostaje w rażącej sprzeczności z treścią art.195 kpk, który stanowi, że do pełnienia czynności biegłego (który poprzez przepis art.204 § 3 kpk ma zastosowanie również do tłumacza) obowiązany jest nie tylko biegły sądowy, lecz także każda …
- II AKa 202/18Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 26.07.2018
Natomiast przepis art. 195 k.p.k. stanowi, że „do pełnienia czynności biegłego jest obowiązany nie tylko biegły sądowy, lecz także każda osoba, o której wiadomo, że ma odpowiednią wiedzę w danej dziedzinie”.
- II AKa 387/15Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 31.05.2016
Jeśli jednak weźmie się pod uwagę treść art. 195 k.p.k., zgodnie z którym do pełnienia czynności biegłego jest obowiązany nie tylko biegły sądowy, lecz także każda osoba, o której wiadomo, że ma odpowiednią wiedzę w danej dziedzinie, to należy uznać, że czynności wykonanych przez osoby opiniujące w ramach (...) Sp. z …
- II AKa 198/18Sąd Apelacyjny w Warszawie · 23.01.2019
… przepisów postępowania, mającą wpływ na treść zaskarżonego wyroku tj. art. 5 i 6 k.p.k. w zw. z art. 167 i 193 w zw. z art. 195 k.p.k. poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego ad hoc z zakresu osmologii i rozprzestrzeniania się zapachu zwłok celem ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności związanych ze …
- II AKa 126/19Sąd Apelacyjny w Warszawie · 11.12.2019
Zarzut obrazy przepisów postępowania mającej wpływ na treść wyroku – art. 7 kpk i art. 5 par. 1 kpk w zw. z art. 193 par. 1 kpk i art. 195 kpk przez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu analizy porównawczej pisma w zakresie dokumentów rzekomo podpisanych przez oskarżoną D.
- II AKa 181/18Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 05.12.2018
Także w najnowszym orzecznictwie sądów apelacyjnych przyjmuje się, że biegły narusza reguły obiektywizmu, gdy wskazuje oskarżonego, jako sprawcę i winnego, określając sposób jego działania, co narusza przepis art. 195§3 KPK i ma wpływ na formułowane przez niego końcowe wnioski (zob. wyr.
- II AKa 142/13Sąd Apelacyjny w Warszawie · 24.05.2013
- naruszenie przepisów postępowania, mającą wpływ na treść wyroku tj. art. 195 k.p.k., poprzez oparcie orzeczenia o opinię biegłego spoza biegłych z listy sądowej bez weryfikacji czy powołany biegły posiada odpowiednie kwalifikacje zawodowo-specjalistyczne w dziedzinie gier hazardowych, naruszenie przepisów …
- SK 24/11Trybunał Konstytucyjny · 09.05.2012
Uregulowania te mają zastosowanie, na mocy art. 195 k.p.k., również do biegłych ad hoc, takich jak skarżący.
- II AKa 205/15Sąd Apelacyjny w Lublinie · 24.09.2015
III. art. 195 kpk poprzez powołanie w sprawie biegłego z zakresu psychologii spoza listy biegłych sądowych, pani C.
- II AKa 195/20Sąd Apelacyjny w Warszawie · 08.11.2021
3. rażące naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 196§ 3 k.p.k. w zw. z art. 195 k.p.k. a contrario, oraz 193 §1 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k. poprzez bezkrytyczne oparcie całości ustaleń specjalnych w sprawie wyłącznie w oparciu o opinię sporządzoną przez biegłych S., A., C.
- II AKa 42/15Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 11.03.2015
B. (1) poprzez zarzut powołania tych biegłych spoza listy biegłych Sądu Okręgowego we Wrocławiu albowiem zgodnie z art. 195 kpk biegłym może być nie tylko biegły tzw. sądowy lecz także każda osoba o której wiadomo, że ma wiedzę w danej dziedzinie.
- II AKa 160/14Sąd Apelacyjny w Lublinie · 05.08.2014
3. art. 195 kpk, poprzez powołanie w sprawie biegłego z zakresu psychologii spoza listy biegłych sądowych, pani C.
- K 35/04Trybunał Konstytucyjny · 14.03.2005
W przepisach prawnych w zakresie postępowania karnego wyraźnie podkreśla się obowiązek pełnienia czynności biegłego przez każdą osobę, o której wiadomo, że ma odpowiednią wiedzę w danej dziedzinie (art. 195 k.p.k.).
- V KK 388/04Sąd Najwyższy · 04.01.2005
wiedzę w danej dziedzinie (art. 195 k.p.k.).
- III CZP 76/07Sąd Najwyższy · 22.08.2007
publicznoprawny (art. 278 k.p.c., art. 195-196, 287 w zw. z art. 285 § 1 i 2 k.p.k.).
- II PK 177/07Sąd Najwyższy · 04.03.2008
prawie 9 stycznia 2004 r. na podstawie art. 195 k.p.k.
- II AKa 145/14Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 11.09.2014
- II AKa 167/17Sąd Apelacyjny w Katowicach · 07.06.2017
Pracuj z art. 195 k.p.k. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 195 KPKSądy powołały ten przepis w 114 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 195 KPKOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 195Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks postępowania karnego z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks postępowania karnego
- Art. 624 KPK
- Art. 7 KPK
- Art. 437 KPK
- Art. 438 KPK
- Art. 627 KPK
- Art. 410 KPK
- Art. 5 KPK
- Art. 424 KPK
- Art. 4 KPK
- Art. 439 KPK
- Art. 636 KPK
- Art. 454 KPK
- Art. 17 KPK
- Art. 634 KPK
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks cywilny
- Kodeks karny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania cywilnego
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →