Art. 427. Kto z mocy ustawy lub umowy jest zobowiązany do nadzoru nad osobą, której z powodu wieku albo stanu psychicznego lub cielesnego winy poczytać nie można, ten obowiązany jest do naprawienia szkody wyrządzonej przez tę osobę, chyba że uczynił zadość obowiązkowi nadzoru albo że szkoda byłaby powstała także przy starannym wykonywaniu nadzoru. Przepis ten stosuje się również do osób wykonywających bez obowiązku ustawowego ani umownego stałą pieczę nad osobą, której z powodu wieku albo stanu psychicznego lub cielesnego winy poczytać nie można.
Art. 427 KC
Kodeks cywilny · Księga trzecia. Zobowiązania › Tytuł VI. Czyny niedozwolone
- Stan prawny: 25 października 2026 r.
- Brzmienie obowiązuje od: 1 stycznia 1965 r.
- Akt: Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
- Tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 795
Jak sądy stosują art. 427 KC
Sądy powołały ten przepis w 477 orzeczeniach. Poniżej 30 z nich z dosłownym fragmentem uzasadnienia, który powołuje przepis.
- III CZP 72/08Sąd Najwyższy · 07.11.2008
winy, a z art. 427 k.c. domniemanie prawne winy i związku przyczynowego.
- II CSK 556/15Sąd Najwyższy · 27.04.2016
Sąd Apelacyjny zaaprobował w związku z tym pogląd prawny apelującej Gminy, że podstawę prawną jej odpowiedzialności powinien stanowić art. 430 w związku z art. 427 k.c.
- K 36/13Trybunał Konstytucyjny · 21.07.2014
Skarb Państwa może odpowiadać za szkody wyrządzone przy wykonywaniu zadań nieobjętych zakresem władzy publicznej (sfera dominium) na podstawie szczegółowych przepisów art. 416, art. 427, art. 429, art. 430, art. 435-436 k.c.
- P 12/01Trybunał Konstytucyjny · 04.07.2002
… się na gruncie prawa cywilnego, gdzie możliwe jest istnienie odpowiedzialności powiązanej z obiektywnym naruszeniem prawa, a nawet odpowiedzialności za cudze czyny (np. wina w nadzorze – art. 427 k.c., wina w wyborze – art. 429 k.c.) czy szkodę wyrządzoną przez zwierzęta (art. 431 k.c.) i rzeczy (art. 433 i 434 k.c.).
- I ACa 66/18Sąd Apelacyjny w Lublinie · 14.11.2018
- art. 427 w zw. z art. 362 kc poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w niniejszym stanie faktycznym, postępowanie dowodowe doprowadziło do skutecznego wzruszenia domniemania winy w nadzorze oraz domniemania związku przyczynowego między zdarzeniem szkodowym a wadliwym wykonywaniem nadzoru, w stosunku do …
- I ACa 112/18Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 30.10.2018
… który powołując się na naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 448 w zw. z art. 24 kc, 362 kc w zw. z art. 427 kc i 426 kc, naruszenie prawa procesowego w postaci art. 233 § 1 kpc i art. 109 § 2 kpc wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie każdego z powództw co do kwot 37.000zł z odsetkami …
- II CSK 330/11Sąd Najwyższy · 02.02.2012
cudze czyny (art. 427, art. 429, art. 430 k.c.), czy też osoby odpowiadającej
- I ACa 139/20Sąd Apelacyjny w Łodzi · 11.08.2021
naruszenie art. 362 k.c. w zw. z art. 427 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie do stanu faktycznego sprawy i zmniejszenie wysokości przyznanych świadczeń w stosunku wynoszącym 15 % w sytuacji nie wykazania zawinionego zachowania powódki w postaci niewłaściwego sprawowania nadzoru nad 10-letnią …
- I ACa 589/14Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 23.12.2014
Według pozwanego analiza akt szkody oraz akt postępowania karnego w tej sprawie daje też uzasadnione podstawy do stwierdzenia winy w nadzorze rodziców powódki (art. 427 k. c.).
- I ACa 416/14Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 07.11.2014
II CSK 484/08, OSNC-ZD 2009, Nr 4, poz. 104) przyjmuje się, że przepis dotyczy osoby ponoszącej odpowiedzialność cywilną za cudze czyny (art. 427, art. 429, art. 430 k.c.), czy też osoby odpowiadającej cywilnie na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.).
- I ACa 135/14Sąd Apelacyjny w Lublinie · 04.06.2014
… i judykaturze wskazuje się, że uwzględniając charakter i zakres odpowiedzialności rodziców wynikający z treści art. 427 k.c., uzasadniona jest ogólna reguła, że sprawowanie nienależytej opieki nad dzieckiem, skutkujące powstaniem szkody po stronie pupila jest równoznaczne, w zakresie skutków określonych w art. …
- I ACa 835/19Sąd Apelacyjny w Krakowie · 10.07.2020
- art. 362 k.c. i art. 427 k.c. w zw. z art. 444 § 1 k.c. oraz art. 445 k.c. poprzez przyjęcie, że w sytuacji niniejszej sprawy nie ma podstaw do przyjęcia przyczynienia się do powstania szkody oraz jej zakresu przez rodziców małoletniego powoda oraz ustalenie zbyt niskiego przyczynienia samego powoda – a w …
- I ACa 123/12Sąd Apelacyjny we Wrocławiu · 02.03.2012
Dla zastosowania art. 430 kc nie jest natomiast wymagana jakakolwiek wina po stronie zwierzchnika, gdyż odpowiedzialność ta oparta jest na zasadzie ryzyka, wyłączającej możliwość egzoneracji, np. brakiem winy w nadzorze (art. 427 kc) lub w wyborze (art. 429 kc).
- V ACa 22/13Sąd Apelacyjny w Gdańsku · 29.04.2013
… Sądu Najwyższego aktualny jest pogląd, zgodnie z którym na rodzicach spoczywa ciężar obowiązku ochrony osób trzecich w zakresie ustanowionym w powołanym art. 427 k.c, a także ochrona samych małoletnich dzieci, przed grożącymi im niebezpieczeństwami i szkodami, których z racji wieku nie są w stanie dostrzegać i unikać.
- I ACa 1472/14Sąd Apelacyjny w Łodzi · 08.04.2015
Brak podobnej regulacji, jak zawarta w art. 427 k.c., jest spowodowany faktem, że ustawodawca nie skonstruował w art. 431 k.c. domniemania związku przyczynowego.
- I ACa 150/14Sąd Apelacyjny w Lublinie · 05.06.2014
Zgodnie z art. 427 kc kto z mocy ustawy lub umowy jest zobowiązany do nadzoru nad osobą, której z powodu wieku albo stanu psychicznego lub cielesnego winy poczytać nie można, ten obowiązany jest do naprawienia szkody wyrządzonej przez tę osobę, chyba że uczynił zadość obowiązkowi nadzoru, albo że szkoda byłaby powstała …
- I ACa 63/14Sąd Apelacyjny w Warszawie · 17.06.2014
Odpowiedzialność odszkodowawcza osoby prawnej, a taką jest niewątpliwie pozwany, wynika z art. 416 k.c. i związana jest z czynem własnym osoby prawnej oraz art. 427-430 k.c., gdy chodzi o zachowania pracowników osoby prawnej lub innych osób, którym powierzyła ona wykonywanie określonych czynności.
- I ACa 251/13Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 17.04.2013
… niego ubezwłasnowolnienia, to jednak – według Sądu Okręgowego – w okolicznościach niniejszej sprawy, przyjąć należy, że rodzice powoda, którzy sprawowali nad nim stałą pieczę (art. 427 k.c.) poprzez brak właściwego nadzoru przyczynili się do powstania szkody, co jest równoznaczne z przyczynieniem się samego powoda.
- I ACa 315/14Sąd Apelacyjny w Łodzi · 05.09.2014
… utrwalony jest pogląd, że przy uwzględnieniu charakteru i zakresu odpowiedzialności rodziców ustanowionego w art. 427 k.c. uzasadnione jest przyjęcie, że przyczynienie się rodziców do powstania szkody dziecka jest równoznaczne w zakresie skutków określonych w art. 362 k.c. z przyczynieniem się samego …
- I C 448/20Sąd Okręgowy w Warszawie · 28.05.2024
Przy odpowiedzialności na zasadzie winy poszkodowany będzie miał z reguły obowiązek wykazania okoliczności, które dadzą podstawę do postawienia zarzutu zawinionego działania lub zaniechania (w przypadkach z art. 427, 429 czy art. 431 § 1 k.c. dowód taki nie będzie konieczny).
- I ACa 907/21Sąd Apelacyjny w Lublinie · 06.07.2022
Takie podejście do oceny prawnej stanu faktycznego ustalonego w sprawie nie wydaje się do końca poprawne, a za błędne należy wręcz uznać odwoływanie się przez Sąd Okręgowy do normy art. 427 k.c.
- II PK 34/11Sąd Najwyższy · 21.09.2011
przepisów (np. art. 422 k.c. czy art. 427 k.c.).
- I ACa 349/16Sąd Apelacyjny w Poznaniu · 13.10.2016
Chodzi tu o osoby, za które odpowiada ex delicto (np. na podstawie art. 427, 429, 430 k.c.) lub ex contractu (np. art. 471, 474 k.c.).
- IV CSK 146/14Sąd Najwyższy · 15.01.2015
Rozważając przesłanki odpowiedzialności pozwanych na płaszczyźnie art. 427 k.c.
- I ACa 856/19Sąd Apelacyjny w Białymstoku · 21.05.2020
niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 427 k.c. poprzez ustalenie, że opiekun poszkodowanej powódka S.
- I ACa 279/14Sąd Apelacyjny w Łodzi · 22.08.2014
Do kręgu tych osób nie mogą już być zaliczone osoby wymienione w art. 427, 429 oraz 430 k.c., gdyż są to jedynie osoby, za które ubezpieczający ponosi odpowiedzialność.
- I ACa 937/13Sąd Apelacyjny w Łodzi · 17.02.2014
Z art. 435 k.c., zaś dla pozwanych małżonkówMacioszek art. 427 k.c.
- I AGa 27/19Sąd Apelacyjny w Szczecinie · 21.05.2019
Do szkody może bowiem przyczynić się nie tylko poszkodowany, ale również osoby, za które poszkodowany odpowiadałby na podstawie przepisów o odpowiedzialności za cudze czyny - art. 427, 429, 430, 474 k.c. (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 21 stycznia 2010 r.
- I C 350/16Sąd Okręgowy w Świdnicy · 11.08.2017
Skoro do uderzenia powoda przez drążek doszło na skutek odblokowania maszyny przez innego ucznia, to powyższe skutkuje odpowiedzialnością pozwanej na podstawie art. 430 k.c. w zw. z art. 427 k.c., albowiem przy prawidłowym nadzorze sprawowanym przez nauczyciela dyżurującego nie doszłoby do przedmiotowego wypadku.
- I ACa 454/17Sąd Apelacyjny w Łodzi · 08.12.2017
ex delicto (np. na podstawie art. 427, 429, 430 k.c.) lub
Pracuj z art. 427 k.c. w PrawoAI
Orzecznictwo do art. 427 KCSądy powołały ten przepis w 477 orzeczeniach. Zobacz, jak go stosują i które tezy się powtarzają.Zobacz orzecznictwo →
Zapytaj AI o art. 427 KCOpisz sprawę — odpowiedź z podstawą prawną, aktualnym brzmieniem i orzecznictwem, z linkami do źródeł.Zadaj pytanie →
Historia zmian art. 427Każde brzmienie przepisu z datami wejścia w życie i porównaniem wersji — także stan na dzień zdarzenia.Zobacz wersje →
Pismo na podstawie przepisuPozew, odpowiedź, wezwanie lub odwołanie w Wordzie — z powołaniem tego przepisu i orzecznictwa.Przygotuj pismo →
Kodeks cywilny z orzecznictwem do każdego artykułu
Załóż konto7 dni za darmo, bez karty. Biblioteka przepisów, wyszukiwarka 2,8 mln orzeczeń i asystent prawny AI.
Najczęściej powoływane przepisy: Kodeks cywilny
- Art. 6 KC
- Art. 481 KC
- Art. 361 KC
- Art. 455 KC
- Art. 5 KC
- Art. 58 KC
- Art. 445 KC
- Art. 65 KC
- Art. 822 KC
- Art. 415 KC
- Art. 3531 KC
- Art. 444 KC
- Art. 118 KC
- Art. 405 KC
- Spis treści →
Inne kodeksy i ustawy
- Kodeks karny
- Kodeks pracy
- Kodeks postępowania cywilnego
- Kodeks postępowania administracyjnego
- Kodeks postępowania karnego
- Kodeks rodzinny i opiekuńczy
- Kodeks spółek handlowych
- Kodeks wykroczeń
- Kodeks karny skarbowy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
- Ordynacja podatkowa
- Ustawa o podatku od towarów i usług (VAT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT)
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
- Prawo budowlane
- Wszystkie akty →